Het CDA wil dat de staatsschuld zo spoedig mogelijk wordt afgelost. De staatsschuld is het totaal van alle uitstaande leningen van de rijksoverheid. Door de financiële en economische crisis en ingrepen van het kabinet is de staatsschuld helaas flink gestegen.

Minder uitgeven of lasten verhogen?
Er zijn in principe twee mogelijkheden om de overheidsfinanciën te verbeteren. Dit kan enerzijds door het besparen op de uitgaven van de overheid, anderzijds door het verhogen van de lasten van burgers. Het CDA kiest voor het eerste: het terugbrengen van de uitgaven van de overheid.

Flinke stijging
In september 2008 bedroeg de staatsschuld nog zo’n 40% van het Bruto Binnenlands Product (BBP). Eind 2010 was dat opgelopen tot 67% van het BBP. Dit is in de eerste plaats veroorzaakt door de steun van de overheid aan financiële instellingen. Alle steunmaatregelen bij ING, SNS, Aegon, ABN Amro en Fortis hebben geleid tot een stijging van de staatsschuld met zo’n 80 miljard euro, waar inmiddels al weer een groot deel van is afgelost, met rente. De financiële instellingen moeten nog 35 miljard terugbetalen. ING en SNS hebben al een belangrijk deel terugbetaald, Aegon heeft alles al terugbetaald. Alleen bij ABN AMRO zal het waarschijnlijk langere tijd duren voordat de overheid zich uit deze bank terug kan trekken. Op termijn zullen tegenover deze uitgaven ook weer opbrengsten staan. 

Tegenvallende inkomsten
Tegelijkertijd zijn als gevolg van de economische crisis ook de belastinginkomsten teruggelopen. Dit is de belangrijkste reden voor het feit dat het begrotingstekort ook stevig is toegenomen. Het gevolg is dat de staat moet bijlenen, waardoor de staatsschuld weer oploopt.

Aflossing gaat voor
Op aandringen van het CDA heeft de vorige minister van Financiën vastgelegd dat opbrengsten uit deze overheidsingrepen (dividend, verkoop, etc.) zullen worden gebruikt voor aflossing van de staatsschuld. Het CDA is blij dat Fortis 34 miljard euro van haar schuld aan de Nederlandse overheid heeft afgelost. Door deze aflossing is de staatsschuld alweer iets afgenomen.

Vergrijzende samenleving
Tegelijk met deze verslechterende economische omstandigheden vergrijst onze samenleving in een hoog tempo. Hierdoor zullen de kosten voor onder andere ouderdomsvoorzieningen en gezondheidszorg de komende jaren nog meer stijgen dan ze nu al doen. Het CDA blijft het daarom belangrijk vinden dat we nu al maatregelen nemen om straks de kosten van de vergrijzing op te kunnen vangen. Daarvoor is het nodig dat de staatsschuld flink wordt verlaagd. Deze schuld mag niet als onbetaalde rekening geheel bij toekomstige generaties worden neergelegd. Deze generaties zullen namelijk ook een groot deel van de kosten voor ouderdomsvoorzieningen en gezondheidszorg moeten opbrengen.

Oktober 2011