Een winkelier die slachtoffer wordt van criminaliteit wordt dubbel getroffen. Er is veel meer schade dan alleen de waarde van de gestolen goederen. Alleen al het doen van aangifte is voor veel winkeliers een schadepost op zich. Het opnemen van de aangifte is vaak een tijdrovende klus. En wanneer onderzoek gedaan moet worden in de winkel, zal dat een negatief beeld oproepen naar de clientèle. Maar bovenal is er de psychische schade. Zeker als er sprake is geweest van een overval, met geweld of met de dreiging daarmee, kan de gebeurtenis langdurige gevolgen hebben.

Ik verbaas me er wel eens over dat er mensen zijn die bij winkeldiefstal nog steeds vergoelijkend over het spreekwoordelijke rolletje drop spreken. Maar voor het CDA is dat niet waar winkelcriminaliteit over gaat. Het gaat over een enorme jaarlijkse schadepost, het gaat over veiligheid en het gaat over het gevoel van veiligheid. De afgelopen jaren is het besef gelukkig sterk toegenomen dat winkelcriminaliteit een ernstig en hardnekkig fenomeen is. In 2002 stelde de toenmalige minister van Justitie Korthals (VVD) nog voor om de maximale straf voor winkeldiefstal te verlagen van vier naar drie jaar. Korthals is de laatste minister geweest die winkeldiefstal vooral zag als een verwaarloosbare schadepost. Het voorstel heeft de Kamer gelukkig nooit gepasseerd en in plaats daarvan is een tegenovergestelde beweging in gang gezet.

Een groot scala aan maatregelen is ingezet om winkelcriminaliteit aan te pakken. Overheid én winkeliers zelf hebben preventief en repressief maatregelen genomen. Steeds meer winkeliers investeren in opleiding van personeel, cameratoezicht en andere preventieve maatregelen. Op voorstel van mijn CDA-collega Jan ten Hoopen heeft het ministerie van economische zaken subsidie beschikbaar gesteld voor investeringen in veiligheidsmaatregelen. Maar ook de veelplegers worden meer op de huid gezeten.  Er wordt steeds meer in cameratoezicht geïnvesteerd, gebiedsverboden worden vaker opgelegd en beveiligers mogen meer in burger patrouilleren.

De praktijk wijst uit dat er ondanks de al genomen maatregelen nog heel veel te verbeteren is. Als ergernis nummer één hoor ik steeds weer het doen van aangifte. De aangifte kost de ondernemer onevenredig veel tijd, en vervolgens is het maar de vraag wat er met de aangifte gebeurt. Er is nog veel winst te halen uit het aanbieden van meer mogelijkheden voor elektronische aangifte en het zorgen voor minder bureaucratie bij de politie. Recent heeft de Kamer op mijn voorstel de mogelijkheid verruimd criminele vreemdelingen sneller hun verblijfsvergunning te kunnen ontnemen. Daarnaast kunnen criminele bendes beter worden aangepakt met camera’s bij de grens, een nationale aanpak en internationale samenwerking. En wie veroordeeld is moet de verdere toegang tot Nederland als ongewenst vreemdeling worden ontzegd.

De afgelopen jaren is de samenwerking tussen de detailhandel en de politiek buitengewoon hecht geweest. Detailhandel Nederland is een sterke schakel tussen bedrijfsleven en politiek gebleken. Het CDA hecht daaraan, want samen kunnen wij de criminelen te lijf. In de strijd tegen winkelcriminaliteit kan Nederland op het CDA rekenen!

Sybrand van Haersma Buma