ASPEREN – Tijdens de raadsvergadering van 26 mei 2011 stond de eerste mogelijk grote subsidiebezuiniging op het programma van de raad: het convenant uitvoering bibliotheekwerk 2012-2015. De vraag die aan de raad voorlag: wordt het convenant getekend of niet?
Voorgeschiedenis
Op 2 december 2010 stelde de gemeenteraad de Kadernota Subsidiebeleid vast. De CDA-fractie en Els van Dongen van de PvdA stemden tegen, omdat de consequenties van de daarin neergelegde bezuinigingen niet duidelijk waren. Het CDA stelde via een motie voor eerst overleg met de belanghebbenden te voeren voordat de nota werd vastgesteld. Het was namelijk op geen enkele wijze duidelijk wat de gevolgen van de voorgestelde bezuinigingen voor de betrokkenen zouden betekenen. De uitkomsten van dat overleg had het CDA willen betrekken bij de te nemen bezuinigingsmaatregelen. Een grote meerderheid van de gemeenteraad dacht daar anders over. De motie werd verworpen en de Kadernota Subsidiebeleid werd met een kleine wijziging aangenomen.
De CDA-fractie vond en vindt dit een onzalig besluit, maar dat is nu een gepasseerd station. De doelstelling uit de nota ligt er: in 2013 een structurele bezuiniging van € 150.000,- op subsidies. De doelstelling ten aanzien van instellingen van algemeen belang: 25% bezuinigen. In deze groep vallen de bibliotheek, de sportbeoefening, de muziekschool en de plaatselijke muziek- en zangverenigingen.
Bezuinigen op de bibliotheek: alles of niets
Op 1 februari 2011 is de raad tijdens een informatieavond voorgelicht door medewerkers van de Bibliotheek Rivierenland. De raad is aangegeven waar de bibliotheek zich mee bezig houdt; het is al lang geen gebouw meer met alleen maar boeken. Zo heeft de bibliotheek onder andere een taak in leesbevordering, toegang tot een digitale informatiecatalogus, et cetera.
Tijdens deze voorlichting bleek dat de subsidie aan bibliotheek Rivierenland per hoofd van de bevolking € 12,95 betreft. Hiermee neemt de gemeente deel aan een basisvoorziening. Dat wil zeggen dat er op dit bedrag niet gekort kan worden, omdat dan de basisvoorziening niet meer in stand kan worden gehouden. Als het op bezuinigen aankomt is het dus alles of niets.
Als de bezuiniging van iets meer dan € 35.000,- op het bibliotheekwerk niet wordt gehaald, dan betekent dit dat de sportbeoefening, de muziekschool en de plaatselijke muziek- en zangverenigingen voor de volledige € 65.303,- gekort zullen moeten worden om deze bezuiniging te halen. Dat betekent voor deze verenigingen en instellingen een korting van meer dan 50% op de bestaande subsidie. En dat terwijl de aangekondigde korting van 25% voor de meeste verenigingen al behoorlijk slikken is. Het CDA vreest dat we met een dergelijke catastrofale korting ons verenigingsleven grotendeels de nek omdraaien. Dat is voor het CDA onacceptabel. In eerste termijn gaf het CDA bij monde van raadslid Jos Vink dan ook aan dat de voorkeur er naar uitging het convenant niet te tekenen.
Motie CDA, PvdA en VVD
De fracties van de PvdA en VVD hadden een motie voorbereid waarin het college werd opgeroepen een aantal consequenties van het raadsvoorstel beter uit te zoeken. En er zijn zeker nog vragen. Op welke voorzieningen kunnen onze inwoners aanspraak maken tijdens de afbouwperiode van de subsidie aan de bibliotheek? Welke contributie moeten onze inwoners in Leerdam, Gorinchem of Haaften gaan betalen als de gemeente uit de bibliotheek Rivierenland stapt? Hoe moet het met onze minder mobiele inwoners die boeken uit de bibliotheek willen lenen? Vragen waar nog geen antwoord op bekend is, maar welk antwoord wel essentieel is om een gewogen beslissing te kunnen nemen. De fracties van de PvdA en de VVD kwamen daarom met een motie om deze en andere vragen eerst beantwoordt te krijgen voordat er een beslissing zou worden genomen.
Het CDA had tijdens de raadsvergadering van 2 december 2010 al voor dit gevaar gewaarschuwd: bezuinigen zonder dat je weet wat de consequenties zijn. Het nu alsnog uitvoeren van een onderzoek naar de haalbaarheid van de subsidiekorting heeft daarom nog steeds de voorkeur van het CDA. Immers, beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald. De vraag is wel waar de bezuiniging van structureel € 35.000,- terecht moet komen als die uiteindelijk niet bij het bibliotheekwerk wordt gehaald. Voor het CDA is het onacceptabel dat de sportbeoefening, de muziekschool en de plaatselijke muziek- en zangverenigingen een extra korting van € 35.000,- op hun subsidies voor de kiezen krijgen. Het CDA besloot daarom met de motie van de PvdA en de VVD mee te gaan als deze voorwaarde daar aan werd toegevoegd. Tijdens het overleg hierover stuitte dit op weerstand van VVD-fractievoorzitter Winfried Flapper. Hij gaf aan dat het voor hem niet duidelijk was waarom de verenigingen met een subsidiekorting van meer dan 50% niet zouden overleven. PvdA-fractievoorzitter Fred Kloppenborg dacht daar anders over. Met deze extra voorwaarde ging de VVD met hangen en wurgen akkoord. Een gewijzigde motie werd derhalve ingediend door CDA, PvdA en VVD. Het college heeft nu de opdracht gekregen de raad voor 1 oktober 2011 de consequenties van het wel of niet wegbezuinigen van het bibliotheekwerk inzichtelijk te maken. Wat de uitkomst ook is, dankzij de inbreng van het CDA komt er in ieder geval geen extra korting op de verenigingen af.