Energie is onmisbaar voor onze samenleving. De energiebronnen raken echter langzaamaan uitgeput, of ze zijn zeer vervuilend. We zullen dus naar alternatieven moeten zoeken. Het CDA stelt als doel dat we in 2050 beschikken over een betrouwbare, betaalbare energievoorziening op basis van hernieuwbare grondstoffen. Het is belangrijk dat we altijd over voldoende, betaalbare energiebronnen kunnen beschikken, om onze economie en onze maatschappij draaiende te kunnen houden.

Energietransitie
De overgang van de bestaande energievoorziening naar meer duurzame energievoorziening wordt energietransitie genoemd. Deze transitie is wereldwijd aan de gang. In de energietransitie geeft het CDA de hoogste prioriteit aan energiebesparing, gevolgd door investeren in duurzame energie, kernenergie en tot slot CO2-afvang en –opslag. In die volgorde van belangrijkheid. Duurzaamheid, innovatie en ondernemerschap vormen de belangrijkste elementen om deze transitie te laten slagen.

Energiebesparing
Energiebesparing is dus de eerste prioriteit. Burgers en ondernemers investeren al heel veel in de beperking van hun energieverbruik, puur om kosten te besparen. Want dat is een bijkomend voordeel: energie besparen levert geld op. Verder zijn er Europese eisen aan auto’s en apparaten nodig. Bedrijven moeten de best beschikbare (energiezuinige) technieken toe gaan passen. Verhuurders die panden isoleren mogen een hogere huur vragen. Huiseigenaren (bewoners) kunnen dankzij het CDA rekenen op subsidie voor dubbel glas en een verlaagd Btw-tarief voor isolatiewerkzaamheden. In alle sectoren, bij burgers, bedrijven en overheden, zal energiebesparing de komende jaren hoog op de agenda moeten blijven staan.

Duurzame energie
De voorraden olie, aardgas en ook kolen zijn eindig. Ze zijn vaak ook duur (olie) of smerig (steenkool). Daarom moet worden overgeschakeld naar hernieuwbare energiebronnen. Het CDA zet zich volledig in voor innovatie op het gebied van duurzame energie. De ontwikkelingen gaan razendsnel en dat moet ook, want duurzame energie zal zo snel mogelijk moeten concurreren met fossiele energie. Om innovatie te ondersteunen is het nodig dat nieuwe technieken ook buiten de muren van de laboratoria komen en in de praktijk worden toegepast. De afgelopen kabinetten Balkenende hebben ervoor gezorgd dat er al flink wat duurzame energie wordt opgewekt. We willen daarmee doorgaan om te voldoen aan de Europese doelen voor 2020. Daarom kiest het CDA voor een stimuleringsregeling voor duurzame energie. Ook worden op termijn energieleveranciers verplicht tot het leveren van een toenemend percentage duurzame energie, bij voorkeur in internationaal verband. Er is al heel veel mogelijk:

- windturbines op land en in zee;

- energieopwekking met biomassa;

- co-vergisting van mest, waarbij mest wordt vergist met andere organische materialen zoals maïs of aardappelen;

- warmtekrachtkoppeling (WKK), waardoor bedrijven hun eigen energie op kunnen wekken;

- biobrandstoffen voor verkeer en vervoer.

Al deze technieken hebben wel allemaal zo hun voor- en nadelen, die zorgvuldig tegen elkaar moeten worden afgewogen.

Kernenergie (zie ook uitgebreid standpunt)
Kernenergie is de komende decennia onmisbaar in de overgang naar een volledig duurzame energievoorziening. Het is betaalbaar en het geeft ons zekerheid dat we over voldoende energie kunnen beschikken. Ook vanwege het ontbreken van CO2-uitstoot is kernenergie aantrekkelijk voor Nederland. Het CDA wil dat er ruimte wordt geboden om nieuwe kerncentrales te bouwen. Het is aan de energiebedrijven of zij hierin willen investeren. Wel vinden wij dat er draagvlak moet zijn in de regio. Natuurlijk moeten er aan de productie van kernenergie wel hoge eisen gesteld worden: het moet veilig zijn en de modernste technieken moeten worden gebruikt. En: de vervuiler betaalt, ook als het gaat om afvalopslag en ontmanteling.

CO2-afvang en opslag
Totdat de energievoorziening volledig op wind, zon en andere hernieuwbare bronnen kan draaien, is het gebruik van fossiele energiebronnen nog onvermijdelijk. Voor die fossiele bronnen is de afvang en opslag van CO2 een goede manier om de CO2-uitstoot te verminderen.

In het regeerakkoord hebben we met de VVD afgesproken dat Nederland zich in de Europese Unie onder meer richt op een CO2-efficiëntienorm voor elektriciteitscentrales. Dat is een indirecte manier om het bijstoken van biomassa of CO2-opslag te bevorderen zonder dat dit de concurrentieverhoudingen in Europa verstoort.

In het regeerakkoord hebben we verder afgesproken dat de opwekking van duurzame energie mogelijk betaald zal worden uit een kolen- en gasbelasting voor grote stroomproducenten. Daarbij moeten we wel rekening houden met het internationale speelveld en EU wetgeving.

Voorzieningszekerheid
Het Nederlandse gas raakt de komende 30 jaar langzaam op. Daardoor wordt Nederland afhankelijk van landen als Rusland en Algerije. De conflicten tussen Rusland en andere landen hebben laten zien dat daar risico’s aan zitten. Dat geldt ook voor onze stroomvoorziening, want in Nederland wordt vaak gas gebruikt om stroom op te wekken.

Er ligt een breed pakket aan maatregelen om Nederland en Europa minder afhankelijk te maken van landen als Rusland. Het CDA steunt die maatregelen. Een van die plannen uit dat pakket is het duurzamer maken van onze energievoorziening. Voor bijvoorbeeld zonne-energie hebben we andere landen niet nodig. Een ander plan is het bouwen van extra kerncentrales. En door de opslag van CO2 (‘CCS’) kunnen we de CO2-uitstoot van kolencentrales verminderen. Daardoor kunnen we kolen, die in Europa voldoende beschikbaar zijn, blijven gebruiken. Door LNG (vloeibaar gas) in te voeren via de Rotterdamse haven worden we minder afhankelijk van Rusland. Tot slot stimuleert de EU de bouw van gaspijpleidingen die niet door Rusland gaan, zoals 'Nabucco'.

Leveringszekerheid
Het CDA heeft met een wetswijziging gezorgd dat de energienetwerken voor 100% in overheidshanden blijven. Dat betekent dat privatisering niet langer mogelijk is. Het grote risico van privatisering is namelijk dat bedrijven, die gericht zijn op hoge winsten, in de verleiding kunnen komen om minder in de netten te investeren dan nodig is. Dat gaat ten koste van de betrouwbaarheid van het energietransport, oftewel de 'leveringszekerheid'.

Oktober 2011