Boekpresentatie "De mannen die mij vermoordden"

Zondag 6 februari 2011 - Kamp Vught

Dames en heren,

Allereerst dank aan Muhomeze, empower her!,  en Nationaal monument Kamp Vught voor de eervolle uitnodiging het eerste exemplaar van dit indrukwekkende boek in ontvangst te mogen nemen.

Het is heel bijzonder om juist hier “ De mannen die mij hebben vermoord” in ontvangst te nemen. Kamp Vught, deze plek, waar zoveel gebeurd is, staat immers bekend om gedenken en bewustworden. Gedenken, wat er toen gebeurd is en bewust worden om de tekenen van de tijd, ook onze tijd, te verstaan.

 In 1945 hebben we als internationale gemeenschap beloofd: dit nooit weer.We zijn onze belofte niet na gekomen. Dat mogen we ons allemaal aantrekken. De gruwelen zijn niet voorbij, zoals bleek uit de woorden van Denise die sprak over de genocide in Rwanda en uit de beelden die we zagen in de film.Het geweld, het kwaad krijgt slechts een ander gezicht. Het richt zich nu op de zwakkeren, op vrouwen en kinderen. Massale verkrachtingen worden steeds vaker ingezet als oorlogsinstrument.

Ik heb het zelf gezien toen ik voor het eerst als volksvertegenwoordiger het Grote Meren gebied in Afrika bezocht. Ik was er met mijn toenmalige collega’s Bert Koenders en Boris Dittrich. We bezochten er een opvangcentrum voor slachtoffers van seksueel geweld als oorlogsinstrument. We zagen er vrouwen die onder mottige dekens aan vieze infusen lagen. Dat maakte indruk, maar meer indruk nog maakten de foto’ s die men ons liet zien en vooral de wijze waarop: alsof het vakantiekiekjes betrof werden foto’s van kapotverkrachte vrouwen en meisjes, zelfs heel kleine meisjes aan ons getoond. Zo zeer horen deze mensonterende gruwelen daar tot het dagelijks leven.

De vrouwen aan de infusen vroegen ons niet om schone bedden of nieuwe infusen: ze vroegen ons om de juridische sector daar op te zetten en te versterken. Daar hebben we ons vanuit het Nederlands parlement sindsdien voor ingezet.

Maar de massaverkrachtingen in conflictsituaties gaan maar door, het wordt steeds erger. Daarom heeft de Veiligheids Raad van de VN in 1990 een resolutie aangenomen die vraagt om aandacht en zorg voor vrouwen en meisjes in conflictgebieden.

Dat is heel goed, maar wat mij betreft niet genoeg. Aandacht en zorg moet er komen en iedere EU lidstaat moet daar beleid op maken. En dan: vrouwen en meisjes zijn niet alleen deel van het probleem, maar zeker ook van de oplossing. Dat ze dat zijn, is mij vandaag weer duidelijk geworden, als ik luister naar de woorden van Denise of ik kijk naar de vrouwen in de film. Deel van de oplossing. Dat betekent naar mijn idee dat er meer vrouwen moeten zitten in de vredesmissies die naar conflictgebieden gestuurd worden. Maar ook dat vrouwen deel moeten kunnen nemen aan (lokaal) bestuur en politiek. Ik heb de regering op geroepen dat te bevorderen.

Tijdens de behandeling van de begroting Buitenlandse Zaken in december jl, zijn er in de Tweede kamer twee moties in deze richting door de Kamer aangenomen. 

Kamp Vught staat voor gedenken en bewust worden.Want het zou nooit meer gebeuren.Je voelt je soms machteloos tegenover zoveel onmenselijkheid en geweld.

Machteloos…je bent het niet! Het is immers een opdracht aan ons allemaal om bewust te zijn, om alert te zijn. Alert om te zien wat er gebeurt, in de wereld en in ons land.

Alert zijn op tendensen die ertoe kunnen leiden dat we sluipenderwijs gewoon gaan vinden wat niet gewoon is. Dat we sluipenderwijs sommige mensen minder respecteren dan anderen. Vanwege hun seksuele voorkeur, hun etniciteit of religie. Als we daar eenmaal mee beginnen, wordt het heel snel gewoon om anderen, niet meer te respecteren.

 Ik ben dankbaar voor deze gelegenheid en dit boek. Dit helpt ons om te weten en niet te vergeten en om bewust en alert te zijn op wat er gebeurt. In de wereld en in ons eigen land.

 Dank u.