Algemene beschouwing Voorjaarsnota 2011.

“Wij staan aan de vooravond van een verdere ingrijpende herstructurering van de overheidsfinanciën. Nooit eerder in haar bestaan heeft de gemeente Noordenveld voor de uitdaging gestaan om dergelijke tekorten om te buigen. Inmiddels is het zeker dat de overheidsfinanciën langdurig uit het lood zijn geslagen.” Drie zinnen uit de begroting 2010.

De contouren van de structurele effecten van de crisis zijn inmiddels duidelijk. Wij zitten in een periode waarin, veel sterker dan voorheen, de tering naar de nering moet worden gezet. En dat betekent voor wat de CDA-fractie betreft bij voorkeur geen afbraak maar wel een verstandige herstructurering van de gemeentelijke financiën, waarbij de kwetsbare burgers geen doelgroep mogen zijn waarop onredelijke lasten worden afgewenteld.

 

Voortgang begroting 2011, 1e Managementrapportage 2011 en Beleidsvoornemens 2011

Alvorens in te gaan op de meerjarenbegroting plaatsen we enkele kanttekeningen bij de Voortgang begroting 2011, 1e Managementrapportage 2011 en Beleidsvoornemens 2011.

Eerst willen we nog gezegd hebben dat onze technische vragen tijdens de ‘speeddate’-bijeenkomst op vakkundige en plezierige wijze zijn beantwoord. Dankzij de inzet van  deskundige medewerkers van de gemeente Noordenveld is deze werkwijze een goede ondersteuning voor de raadsleden. Onze dank en waardering hiervoor.

Een algemeen kritische noot over de begroting 2011 is wel op zijn plaats. Met een aantal (hier niet nader te noemen) posten is slordig om gegaan en/of zijn bij nader inzien gecorrigeerd. Dringend verzoek om voortaan zorgvuldiger te zijn met dergelijke posten! (voor de goede lezer: “wie de schoen past……”).

De eenmalige kosten van € 25.000,- ten behoeve van actualisering Bestemmingsplannen stellen we graag ter beschikking. Wij dringen bij wethouder Dam aan op snelle(re) afwikkeling daarvan!

Vraag: Kan de wethouder ons dat toezeggen?

Wat betreft het PlanMER bestemmingsplan buitengebied zijn de projectkosten van      € 75.000,- opvallend hoog.

Vraag: Wordt het niet tijd dat een groot deel van deze activiteiten door onze ambtenaren worden uitgevoerd, en daarmee hun deskundigheid vergroten/verbreden? En, hiermee de kosten gereduceerd kunnen worden?

WMO-collectief vervoer: structureel € 80.000,- (=20% jaarbudget) hoger dan begroot en verwacht.

Vraag: Wethouder, is er bij de Aanbesteding ‘iets’ (  ) mis gegaan? En hoe staat dit in verhouding tot de kostenontwikkeling van de VOR/SON?

Structurele toename van € 40.000 voor WMO-rolstoelen en overige vervoersvoorzieningen: onze fractie begrijpt het antwoord op onze technische vraag in deze.

Vraag: Echter wordt het niet eens tijd kritisch te gaan kijken naar het verstrekkingenpakket, wijze en frequentie van gebruik (scootmobiel in wintermaanden?) en/of gezamenlijk gebruik en het invoeren van een eigen bijdrage (naar draagkracht)! En, het in eigen beheer nemen van het hulpmiddelenbestand.

Vraag: Wethouder, welke mogelijkheid ziet u om Novawork in te (gaan) zetten voor het beheer en onderhoud van een eigen ‘rolstoel’-pool? Dit ook om nieuwe werkgelegenheid te creëren voor onze “eigen” medewerkers van novatec en/of novawork? Behoort de inzet van vrijwilligers ook tot de mogelijkheden?

En, het volgende willen we niet onvermeld laten: wij hebben een klein jaar geleefd in de wetenschap dat het tekort van €113.000,- uit de najaarsnota 2010 structureel van aard was. Nu blijkt dat in de tussentijd te zijn opgewaardeerd naar een eenmalig tekort.

Vraag: Kan de wethouder ons de komende periode vaker en sneller op dat soort positieve verrassingen trakteren?

 

(Richtinggevend) Beleidsvoornemens 2012 ev.

Het bestemmingsplan Veenhuizen zal goeddeels gedekt moeten worden door een EU-subsidie van € 175.000,-. De kans op toekenning lijkt gering.

Vraag: Heeft de portefeuillehouder alternatieve dekkingsmogelijkheden als de subsidie inderdaad niet verleend wordt?

Springboard 2.0. Bij gebrek aan concrete en aansprekende informatie staat de CDA-fractie heel gereserveerd tegenover de toekenning van enig budget. Op dit moment bekruipt ons het ‘Atelier-project’-gevoel (Emmen); daar is destijds ruim 2 (?) miljoen aan gespendeerd, zonder ook maar enig tastbaar resultaat.

Vraag: Is de portefeuillehouder in staat om aan te geven wat Noordenveld overkomt wanneer niet of voor een geringer bedrag wordt deelgenomen?

 

 

 

 

 

Algemene uitgangspunten en ombuigingsmogelijkheden in meerjarenperspectief

“Geld dat je niet hebt, kun je niet uitgeven”

Het college heeft in de Voorjaarsnota 2011 voorstellen gedaan op basis van een drietal uitgangspunten als grove verdeelsleutel voor de noodzakelijke ombuigingen, om de meerjarenbegroting sluitend te krijgen. 25% uit bedrijfsvoering, 25% uit verhoging inkomsten en 50% uit overige gemeentelijke uitgaven. Wij onderkennen dat het College zich ergens op moet baseren, maar de CDA-fractie ziet dit niet als absolute waarheid.

Het college erkent dit door in de tekst het begrip “hard”  tussen “ “ te plaatsen. Dit om tegemoet te komen aan de eisen die de provincie stelt aan een meerjarenbegroting.

Vraag: Wethouder: klopt onze constatering in deze?

Op verzoek van de Raad heeft het college een budgetoverzicht gemaakt voor de komende vier jaar, waarin een heroverweging van bestaand beleid een financiële vertaling heeft gekregen. De keuze is vervolgens en dus nu aan de Raad!

De CDA-fractie heeft gezien de mogelijk forse ingrepen in de samenleving haar achterban geraadpleegd en geconstateerd dat er begrip bestaat voor een bescheiden verhoging OZB en tegelijk voor ombuigingen op een aantal specifieke beleidsterreinen.

De keuzes van het CDA zijn gebaseerd op onze christendemocratische waarden (rentmeesterschap, solidariteit en gespreide verantwoordelijkheid) en het Bestuursprogramma 2010-2014 (Samen de schouders er onder). De CDA-achterban kwalificeert dit als “De sterkste schouders moeten de zwaarste lasten dragen; aandacht voor de sociaal zwakkeren en het versterken (vertrouwen, participatie en verantwoordelijkheid) van het maatschappelijk draagvlak”.

Mede op basis hiervan heeft de CDA-fractie de volgende keuzes bepaald.

Vergroten inkomsten

 De CDA-fractie stelt voor om de OZB de komende 4 (!) jaar met maximaal 3 % (exclusief de reguliere verhoging van circa 1.5 á 2%) te verhogen. Hiermee verhogen we de inkomsten in 4 jaar tijd met 21.50% (cumulatief effect) in plaats van met 32.3 %.

Opmerkelijk is dat de OZB-systematiek onderscheid maakt tussen huiseigenaren (woningen) en ondernemers/agrariërs (niet-woningen). Een onderscheid dat in tijden van bovenmatige tariefsverhoging voor bepaalde ondernemers/agrariërs tot onwenselijk hoge stijging van het te heffen bedrag kan leiden.

Vraag: Wethouder, bent u bereid de ondernemers in de gemeente tegemoet te komen in die gevallen waarbij de voorgestelde verhoging een gezonde bedrijfsvoering in de weg staat? Bijvoorbeeld door het gebruikersdeel met een ander percentage te belasten?

De dekking kan wat ons betreft komen uit de verdergaande doelmatigheidsbeweging binnen de gemeentelijke organisatie (‘Lean’, K+V, en een dosis gezond verstand en ondernemerschap).

In het kader van de eerder gememoreerde ‘sterke schouders...’ is het jammer om vast te stellen dat huurders buiten schot blijven.

Vraag: Zijn het college en de raad bereid om de OZB de komende 4 jaar met maximaal 3 % extra te verhogen, om hiermee tegemoet te komen aan de inwoners van onze gemeente, maar ook aan ondernemers/agrariërs?

 

Bedrijfsvoering

De CDA-fractie kan instemmen met de ombuigingsvoorstellen van het college. De ‘lucht’ die hier nog in zit wordt gebruikt voor mindere inkomsten OZB; zie ook onder de recapitulatie ombuigingen 2015 (restant inspanningsverplichting personeel), dan wel uit de ruimte voor nieuw beleid. Hier staat nog steeds € 250.000,- in de begroting.

Vraag: Wethouder; de CDA fractie heeft eerder dit jaar gevraagd bij de kadernota of het bedrag van € 250.000,- Nieuw beleid uit de begroting gehaald kan worden? Wij constateren dat dit bedrag nog steeds in de begroting staat! Is het in het kader van de voorgestelde bezuinigingen niet wenselijk/noodzakelijk om deze lucht ook uit de begroting te halen?

 

Overige ombuigingen

Ook bij deze keuzes vindt de CDA-fractie haar inspiratie in de christendemocratische waarden (rentmeesterschap, solidariteit en gespreide verantwoordelijkheid) en onze steun aan het Bestuursprogramma 2010-2014 (Samen de schouders er onder).

In het merendeel van de lijst van voorgestelde heroverwegingen van bestaand beleid kan de fractie zich vinden. Wij voorzien bij veel voorstellen geen onoverkomelijke aantasting van voorzieningen of volledige uitholling van het niveau van dienstverlening. Wel wordt natuurlijk een stevig appèl gedaan op verfrissende creativiteit en doelgericht oplossingsvermogen bij de diverse instanties en (vrijwilligers)organisaties; om met minder gemeentelijke financiële ondersteuning, waarvan de vanzelfsprekendheid en gewenning nu echt worden doorbroken, toch goed te willen blijven presteren.

 

 

 

Extra uitgelicht:

Gerede twijfels hebben wij bij de volgende ombuigingen!

Beheer Openbare ruimte (BOR): een verlaging naar niveau Laag oordelen wij als contraproductief voor leefklimaat, veiligheid en (toeristische) aantrekkelijkheid (Speerpunt uit Bestuursprogramma!). Het risico op snelle verloedering, toenemende criminaliteit en verkeersonveiligheid is verre van denkbeeldig. Met het beheer van de openbare ruimte moet daarom genuanceerder worden omgegaan; bezuinigingen moeten specifieker benoemd worden en zonder aannemelijke kans op genoemde risico’s zijn.

Vraag: Is de wethouder bereid om ombuigingen op de BOR nader te bezien en te komen met een verfijnd voorstel waarin extra risico’s zoveel mogelijk worden vermeden? De CDA-fractie houdt er rekening mee dat de uiteindelijke bezuiniging lager zullen uitvallen.

Onder Overige uitgaven maatschappelijke ondersteuning wordt een ombuiging voorgesteld van € 60.000,-. Dat betreft de mantelzorg, waar juist een afspraak voor 4 jaren is afgesloten. Wij willen deze bezuiniging van tafel hebben!

Vraag: Stemt de wethouder daarmee in?

Sluiting Zwembad de Hullen (met ingang van 2014). Alleen de aankondiging al deed ons pijnlijk schrikken. Een orkaan van publiek protest en persberichten is het gevolg geweest. Begrijpelijk en ook prijzenswaardig: dat burgers van Noordenveld er ronduit voor uitkomen hoe begaan zij zijn met hun zwembad. Dat signaal hebben wij ook opgevangen!

Echter, op dit politieke moment verhindert dat niet dat de CDA-fractie het voorstel als zodanig en vooralsnog steunt, onder de voorwaarde dat de komende (ruim) 2 jaar alles wordt gedaan om de exploitatiekosten van het zwembad, en wellicht het gehele sportcomplex, zo snel mogelijk substantieel te laten dragen door derden (bedrijven, burgers, vrijwilligers). Substantieel is dan > 50% tot 100% (peildatum juni 2013).

Vraag: Kan de wethouder onze redenering volgen en stemt hij er mee in? Is hij bereid om het onderzoeken van alternatieven heel krachtig ter hand te nemen en waar nodig te ondersteunen en te faciliteren?

Toeristische gemeente Noordenveld.

De CDA fractie mist in het meerjaren perspectief aandacht voor een sterke toeristische gemeente Noordenveld.

Vraag: Wethouder, hoe staat het met de nota recreatiebeleid?

De CDA fractie verzoekt het college om een deel van het budget nieuw beleid            (€ 250.000,- in te zetten op dit programmatische speerpunt!

Vraag: Wethouder, hoe gaat u hier actief invulling aan geven?

Tenslotte

 De keuzes voor de toekomst dienen volgens de CDA-fractie te worden gemaakt op grond van een duidelijke toekomstvisie; in Noordenveld zal die mede geïnspireerd zijn door de nog verder te ontwikkelen Visie 2025, waaraan inmiddels vele honderden inwoners hun steentje hebben bijgedragen.

Wij rekenen op een visie die de komende jaren ook ambities, ondernemerschap en vertrouwen zal laten zien.

Uiteraard zijn veel mensen bezorgd. Over werk, inkomen, identiteit, veiligheid, de oude dag, het milieu, de toekomst van hun kinderen.

Gouden bergen gaan wij niet beloven. Terug naar een onbereikbaar verleden behoort niet tot de mogelijkheden! Wij richten ons op de toekomst en de weg daar naartoe, waarin de omstandigheden sterk gaan wijzigen; dat geldt dan de sociaaleconomische, demografische, technologische en financiële omstandigheden.

Vanuit onze overtuiging dat een mentaliteit van optimisme en ‘handen aan de ploeg’ de komende jaren hard nodig is, besluiten wij met een intentie, in lijn met de slotzin uit de inleiding van het bestuursprogramma.

 

“De CDA-fractie wil werken aan besluiten die een stimulerende bijdrage gaan leveren aan het leven, wonen en werken van de inwoners van onze mooie gemeente waarin we elkaar de ruimte geven en rekening houden met wederzijdse belangen en gevoelens “.

 

 

 CDA fractie

 

Jan Stevenson

Gerard Willenborg