06 maart 2018

Interpellatiedebat Maaslijn

In 2008 Agenda Treinverkeer en daarna in 2012 De Limburg Lijnen heb ik tweemaal namens het CDA een initiatiefvoorstel in deze Staten mogen indienen om het spoor in Limburg uit het slop te halen. Deze voorstellen hebben in totaal 50 miljoen cofinanciering losgetrokken en er (mede) voor gezorgd dat we nu een integrale Limburgse ov-concessie hebben bereikt en dat belangrijke infraprojecten eindelijk op gang zijn gekomen. Heerlen-Herzogenrath en de Maaslijn zijn de belangrijkste daarin. In 2016 is daarvoor een belangrijk besluit in de Staten genomen waarbij 164 miljoen is uitgetrokken voor investeringen in de Maaslijn. De investeringen in de Maaslijn zorgen voor robuustere, snellere en milieuvriendelijkere verbindingen. Maar ze zijn tevens een opmaat voor de stap naar het achterliggende doel en dat is een sneltreinverbinding tussen Zuid- en Oost-Nederland. 

Het spoor blijft echter een traject met dwarsliggers en dat is gebleken in dit omvangrijk project waar in 2017 ineens vervelende financiële tegenvallers om de hoek kwamen kijken. Gedeputeerde Staten (GS) heeft daarop voorgesteld om het project kleiner te maken door een stuk spoorverdubbeling en het station Grubbenvorst-Greenport Venlo (GGV) te schrappen. Wij vonden dat echter geen goed idee en hebben verzocht om andere mogelijkheden te bekijken en de veroorzaker van de tekorten (Rijk/Prorail) te laten betalen. GS heeft daarop een alternatief bedacht dat een lager tekort opleverde (ca. 11 miljoen) door benutting van opstelsporen in Sittard. Daarop is door mij in de vergadering van Provinciale Staten (PS) in november 2017 een amendement ingediend om het tekort bij te passen mits de Tweede Kamer besluit om ook een substantieel van het tekort te financieren. De Tweede Kamer heeft vlak voor Kerstmis een motie van Mustafa Amhaouch aangenomen waarin de regering wordt opgeroepen een oplossing te verzinnen. Dat heeft echter nog niet de concrete middelen opgeleverd. Ondertussen ontvingen we van GS nu in februari de verontrustende melding dat de tekorten verder oplopen door onder meer indexatie van de bouwkosten. Dat was voor de Staten aanleiding tot het houden van een interpellatiedebat in de vergadering van 23 februari.

Het schrappen van het station en bijbehorend 4 kilometer spoorverdubbeling levert een netto besparing van (’slechts’) 16 miljoen op voor het project. Desondanks loopt de overschrijding nu toch op tot mogelijk 20 miljoen. GS wil vanwege de nodige besparing en om de risico’s in het project te verkleinen, derhalve het station uit de scope van het project halen. Dat is na al onze inspanningen van afgelopen jaar en de halve resultaten die daar uit zijn voortgekomen, uiteindelijk erg zuur. Met de nieuwe lading aan risico’s en kosten en de wetenschap dat de Staten en de Tweede Kamer daar op dit moment geen dekking op geeft, moeten we thans realistisch zijn.

We blijven vinden dat de operatie Maaslijn noch station GGV moeten eindstations zijn. GGV is een tussendoel om de Maaslijn zover verdubbeld te krijgen dat ook sneltreinen kunnen gaan rijden en er een moderne hoofdverbindingsas ontstaat op de oostkant.

Ik heb in het debat daarom ingezet op de volgende punten.

GGV wordt nu afgekoppeld en op een zijspoor gezet. De inzet van GS moet echter zijn dat een rechtmatig deel van de 2 miljard infragelden die de nieuwe regering gaat verdelen en zeker van de 150 miljoen middelen voor opstelsporen, naar Limburg komt. Wij hebben de volgende toezeggingen van GS ontvangen:

  • Zoals de staatssecretaris aangaf aan de Tweede Kamer n.a.v. van voormelde motie, kan de Provincie de ambitie voor station GGV c.q. de sneltrein behouden en inbrengen in het Toekomstbeeld OV 2040. Deze ambitie dient dus te worden ingebracht c.q. te worden gehandhaafd.
  • Als de 2 miljard, respectievelijk de 150 miljoen, verdeeld zijn en duidelijk is wat onze kant op komt, willen we een nieuwe scan van de middelen en de kosten om het station GGV en daarnaast de sneltrein op de Maaslijn (in een later stadium c.q. nieuw project) te realiseren.

We hebben na veel jaren vasthouden heel veel in gang gezet en al bereikt op het gebied van het spoor in Limburg! Als het dan eindelijk goed vooruit gaat is het even slikken als je toch nog even een stapje terug moet zetten. Maar we blijven vasthouden aan onze ambities om 21ste-eeuwse spoorverbindingen met een sneltreinverbinding van Maastricht naar Nijmegen/Arnhem inclusief station Greenport Venlo-Grubbenvorst te realiseren. 

Jeu Titulaer

Lid Provinciale Staten van Limburg voor het CDA

Landelijk/​Provinciaal

De twaalf provinciale afdelingen vormen de schakel tussen de gemeentelijke afdelingen en het landelijke bestuur.