23 november 2015

CDA Begrotingsbetoog

Voorzitter,

Dit weekend fietste ik even via kantoor naar m’n ouders. Toen ik thuis vertrok had ik mooi zicht op het nieuwe kunstwerk op de “ovonde” in de Leenderweg. Ik dacht, laat ik daar eens een foto van maken. Wellicht lag het ook aan de mooie ochtendzon, maar ik werd overvallen door een gevoel van positivisme: “on the fly toch ook maar mooi even geregeld door ons college”  bedacht ik mezelf. Inmiddels overgestoken wilde m’n telefoon net wegstoppen toen m’n blik op het nieuwe kunstgrasveld van VV De Valk viel. Ook maar mooi even geregeld dit jaar.  Paar meter verder: Woningbelang realiseert 44 woningen voor starters en senioren. Potverdorie 3 mooie ontwikkelingen in nog geen halve minuut tijd. En dan zou ik hier niet mogen zeggen (of beter: herhalen) dat het goed gaat met Valkenswaard!

Realiseert u zich dat de volgende beelden vlug vlug genomen zijn met een smartphone en dat ik het ook echt niet ambieer om Heidi Wils, Jurgen van Hoof of Joost Mandigers te beconcurreren als fotograaf. Gewoon snelle beelden van hetzelfde fietstochtje: schitterend Vogelverschrikkerfestival,  herinrichting Westzijde Markt, ontwikkeling Luikerweg achter de St. Nicolaaskerk, Europalaan. Voordat ik op kantoor was wist ik dus al dat de grondtoon van onze Algemene Beschouwingen met recht positief van insteek zou worden. Maar goed, na even op kantoor kreeg ik honger en vervolgde ik het fietstochtje naar ons pap en ons mam. Nog snel even een foto van de werkzaamheden aan de rotonde bij het meest besproken bochtje van Nederland. Bij de nieuwe fietsbrug over de Dommel kon ik het niet laten om m’n telefoon opnieuw tevoorschijn te toveren. Paar honderd meter verder: doorstart van Lage Heide. Collega’s, ik neem aan dat u overtuigd bent: het gaat niet goed met Valkenswaard, het gaat héél goed met Valkenswaard!

Voorzitter,  ik ben echt niet gaan fietsen om deze foto’s te maken, maar stuitte spontaan op deze beelden. Als ik daarnaar op zoek was gegaan, dan had ik nog foto’s van de herinrichting van Leenderweg en De Vest kunnen nemen, van de werkzaamheden aan de Maastrichterweg en van de ontwikkelingen aan Waalreseweg en Nieuwe Waalreseweg. Ongetwijfeld schieten er nu nog meer beelden door uw hoofd. Voortgang door continuïteit is de titel van het coalitieakkoord. Nog niet halverwege deze raadsperiode concludeer ik dat er dankzij die continuïteit in ons bestuur al verdomd veel voortgang is geboekt! De belangrijkste boodschap naar de nabije toekomst, bij een begrotingsbehandeling past immers ook een blik vooruit, is dan ook: “Ga zo door”!!

College, u heeft er zelf voor gezorgd dat we de lat hoog leggen. Daarom toch enkele belangrijke kanttekeningen. Dat het goed, sorry: heel goed, gaat, betekent immers niet dat het niet nog beter zou kunnen. Juist het voor het CDA belangrijkste programma uit onze begroting is tijdens m’n fietstochtje niet in beeld gebracht: Welzijn. Daar draait het uiteindelijk allemaal om. De getoonde beelden zijn slechts middelen om dat hogere doel: een gelukkige Valkenswaardse burger, te bereiken. Dat we er als gemeente goed in slagen om effectief middelen in te zetten, wil nog niet zeggen dat dat hogere doel wordt bereikt. Dat het heel goed gaat met Valkenswaard, wil nog niet zeggen dat het goed gaat met iedere Valkenswaardenaar.

Zij die dat nodig hebben, moeten blijvend op onze steun kunnen rekenen. Er zijn veel taken naar de gemeente gekomen, zoals taken uit de oude AWBZ en het jeugdbeleid. Op huishoudelijke hulp is veel bezuinigd en daarom moest er nieuw beleid komen. Daarvoor zijn, op breed gedragen initiatief vanuit onze raad, keukentafelgesprekken gevoerd met de mensen die al ondersteuning kregen. Nu blijkt er veel geld over te blijven. Als iedereen de zorg krijgt die wij voor hem of haar beogen, dan is dat heel goed nieuws. Maar krijgt iedereen inderdaad genoeg zorg? Dat is onze belangrijkste zorg. Valt er niemand tussen wal en het schip? Kan de doelgroep echt goed en verantwoord thuis blijven wonen, of moet die traplift er toch gewoon komen? Is de respijtzorg goed geregeld? Kan de mantelzorger echt even ontspannen?  Kreeg iedereen die daar behoefte aan had een cliëntondersteuner? Voorzitter, er is door ons college en door de organisatie zeer hard gewerkt! De hele overgang van de taken met alles wat daar bij komt kijken is echter zeker nog niet afgerond en nog niet alles verloopt vlekkeloos. Daar hebben we best begrip voor, maar we gaan niet lichtvaardig om met onze controlerende taak. Zeker niet als het onze meest kwetsbare dorpsgenoten aangaat. Het belangrijkste is dat inwoners die zorg nodig hebben dat ook krijgen. Dat niemand tussen wal en schip valt. De makkelijkste manier om daar achter te komen is ons inziens om het hen te vragen. Daartoe dienen wij, mede namens VL en H&G een motie in. Tevens wensen we eventueel overblijvende WMO-gelden te behouden voor de WMO en niet in te zetten voor andere zaken. Daartoe dienen wij, mede namens VL, H&G, PvdA en VVD een motie in.

Ten aanzien van een andere belangrijke doelgroep van zorg: dorpsgenoten met een verstandelijke beperking, bereiken ons ook zorgwekkende geluiden. Voorzieningen ten behoeve van deze mensen, bijvoorbeeld de discoavond en het gezamenlijk eten op zondag in de Mgr. Zwijsenstraat, zouden onder druk staan. Dit signaal vinden we belangrijk genoeg om u daar onderzoek naar te laten doen en indien door de doelgroep en organisatie gewenst en voor u mogelijk, maatregelen te treffen om deze voorzieningen in stand te houden. Ook daartoe dienen wij een motie in.

Voorzitter, nog één overweging met betrekking tot welzijn: al sinds het aantreden van deze Raad vragen wij aandacht voor een toegankelijk, eenvoudig en rechtvaardig armoedebeleid. Helaas kan een deel van onze dorpsgenoten, om wat voor reden dan ook, niet zelfstandig in hun inkomen voorzien. Hen moet aan één loket,  in één gesprek duidelijk worden gemaakt op welke ondersteuning ze recht hebben binnen één regeling. In die ene regeling willen wij als CDA zeer terughoudend zijn met het afhankelijk maken van die ondersteuning van inkomen of vermogen. Nogmaals: werken moet altijd lonen! De veel besproken “zaagtand” moet uit de samengevoegde ondersteuning, maar dan nog willen wij de rechte lijn van de ondersteuning niet te snel te laten dalen met het inkomen. Door inkomenspolitiek te bedrijven in bijvoorbeeld de WMO zorgen we ervoor dat juist dorpsgenoten die door hun beperking wat meer afstand hebben tot de arbeidsmarkt, maar desondanks wel hun eigen boontjes weten te doppen extra belasting betalen. Mensen waarvan je het misschien niet direct verwacht stappen iedere dag in taxi of aangepaste auto om te gaan werken. En juist die mensen belasten we harder dan u en mij door ondersteuning inkomensafhankelijk te maken. U zult wellicht betogen dat minder tegemoetkoming iets anders is dan meer belasting, maar dat is het niet. Als je je EUR 100 tegemoetkoming moet inleveren omdat je, ondanks je fysieke beperking, gaat werken, dan noem ik dat gewoon belasting. Een straf op werken juist voor die dorpsgenoten die met hun positivisme en grote arbeidsethos een lichtend voorbeeld zijn voor mensen die wel kunnen, maar niet willen werken.                

Voorzitter, over werken gesproken: onderwijs is en blijft daarvoor een noodzakelijke basis. Over het algemeen is dat in Valkenswaard, met haar moderne schoolgebouwen en betrokken leerkrachten voor zowel basis- als middelbaar onderwijs goed op orde. Speciale aandacht vragen wij echter voor het Opeducaproject op Scholengemeenschap Were di. Dat project is een fantastisch voorbeeld van hoe ook ons Valkenswaardse bedrijfsleven bijdraagt aan het gericht opleiden van haar eigen toekomstige medewerkers. Wij hechten er waarde aan dat dit project doorgang kan vinden en hebben daartoe een motie ingediend.

 

Nog meer ten aanzien van werken: Wij vinden dat ook onze gemeentelijke organisatie het goede voorbeeld moet geven op het gebied van het opleiden van eigen medewerkers. Zij zou in onze ogen vaker kunnen kiezen voor het aannemen van een jongere relatief onervaren medewerker en deze professioneel laten begeleiden. Natuurlijk kost begeleiding geld, maar dat hoeft niet fulltime en medewerker + coach zijn in veel gevallen samen goedkoper dan  een enkele ingehuurde externe medewerker. Wij juichen het toe dat het college in deze begroting voor de jeugd kiest. Laat haar dat dan, waar redelijkerwijs mogelijk, ook doen in haar werknemersbestand. Om daar meer grip op te krijgen amenderen wij, mede namens H&G en VVD, de uitgangspunten voor tijdelijke inhuur.

Voorzitter, nog even terug naar de hardware. Het doet ons deugd dat er werk wordt gemaakt van het centrum. De foto van de herinrichting van de westzijde van de Markt is daar het bewijs van. Eerder heb ik u vanaf deze plek uitgedaagd om de investeringen in het Masterplan Centrum zo veel als mogelijk te versnellen. Goed om te zien dat de vaart er nu in zit! Wat ons echter iets té snel gaat is de EUR 1.800.000 die u uit wil trekken voor het upgraden van de parkeerplaatsen. Dat bedrag komt ongetwijfeld niet uit de lucht vallen, maar het is in de voorliggende begroting onvoldoende onderbouwd. Als het nodig is, dan is het nodig, maar daar willen we meer grip op hebben. Daartoe daarom, mede namens H&G, VVD en PvdA, een amendement.

U als college en uw organisatie zijn gelukkig niet de enigen die zich bekommeren om het centrum. Stichting Centrummanagement Valkenswaard doet dat met u. Of beter: met ons. De opbrengsten uit de verordening reclamebelasting staan hen ter beschikking. Zelf menen ze het met EUR 1,30 per EUR 1.000 WOZ-waarde te kunnen. Desondanks hebben wij in de Verordening Reclamebelasting, die we vandaag ook vaststellen, een bedrag van EUR 1,40 per EUR 1.000 WOZ-waarde opgenomen. Niet nodig en niet wenselijk, vandaar een derde en laatste amendement, mede namens H&G, VL, Pvda en VVD.

Voorzitter, ik ben klaar met het indienen van moties en amendementen en rond bijna af. Voordat ik dat doe wil ik echter stilstaan bij een belangrijke en ook in ons dorp veel besproken actualiteit. Terwijl wij hier met moties en amendementen strooien, zijn er nog steeds duizenden mensen op de vlucht voor oorlogsgeweld. Wij complimenteren u met de goed verlopen crisisopvang in De Belleman. Net toen iedereen daar enigszins gewend was stonden de bussen naar Hardenberg al weer klaar. Voorzitter, wij vinden dat ook in de Valkenswaardse Algemene Beschouwingen een duidelijke stellingname ten aanzien van vluchtelingenopvang niet kan ontbreken. De positie van het CDA is heel duidelijk: onze gemeente vangt geen economische vluchtelingen op, maar moet klaarstaan om noodopvang te verlenen aan hen die vluchten voor politiek- en oorlogsgeweld. Zoals Nederland een ‘fair share’ van de Europese toestroom opvangt, zo staat Valkenswaard klaar om een ‘fair share’ van de Nederlandse toestroom op te vangen.

Voorzitter, ik rond af. De voornoemde aandachtspunten doen niet af aan het feit dat het goed, sorry: heel goed, gaat met Valkenswaard. We hebben zelfs de luxe om, naast de ‘voortgang door continuïteit’ voorzichtig na te denken over nieuwe initiatieven. Die moeten dan natuurlijk passen binnen onze Toekomstvisie. Als er één nieuw initiatief is dat daar perfect in past, dan is het wel de door onze fractie voorgestelde verbreding van het fietspad op De Malpie. Mooi dat u het initiatief van het CDA over heeft willen, maar vooral ook over heeft kunnen nemen. Ik hoop op snelle uitvoering en fiets in 2017 graag een stukje om om daar foto’s van te maken!

Frank van Gastel

Landelijk/​Provinciaal

De twaalf provinciale afdelingen vormen de schakel tussen de gemeentelijke afdelingen en het landelijke bestuur.