Alge­me­ne Beschou­win­gen begro­ting 2027

Voorzitter, dank u wel.

Namens CDA-ChristenUnie wil ik reageren op de ontwerpbegroting 2027.

Allereerst bedanken wij de medewerkers van de gemeente en het college voor het opstellen van deze begroting.

Een sterke gemeente begint bij een sterke samenleving. Dat is voor CDA-ChristenUnie een belangrijk uitgangspunt. Het is ook de kern van ons verkiezingsprogramma: Samenleven in een fatsoenlijk Neder-Betuwe.

Een gemeente waar mensen naar elkaar omzien. Waar jongeren een woning kunnen vinden, ouderen prettig kunnen wonen, ondernemers kansen krijgen en verenigingen onze dorpen leefbaar houden.

Deze begroting is belangrijk. Het is de eerste volledige financiële uitwerking van het coalitieakkoord Koersvast voor een krachtige samenleving. Wij herkennen daarin veel van de doelen waarvoor wij ons hebben ingezet.

Onze gemeente wordt niet sterk door het gemeentehuis alleen. Onze gemeente wordt sterk door inwoners die zich inzetten voor hun omgeving. Door vrijwilligers, verenigingen, kerken, ondernemers en inwoners die iets voor elkaar willen betekenen.

Wij zijn daarom blij dat de begroting ruimte geeft aan initiatieven uit de samenleving. Minder regels waar dat kan, goede ondersteuning van verenigingen en vertrouwen in inwoners die verantwoordelijkheid willen nemen.

Want een sterke samenleving ontstaat niet doordat de overheid alles regelt, maar doordat mensen samen aan hun dorp bouwen.

Voldoende woningen blijven een belangrijke opgave.

Starters moeten in hun eigen dorp kunnen blijven wonen. Jonge gezinnen moeten hier een toekomst kunnen opbouwen. En ouderen moeten de mogelijkheid hebben om kleiner te wonen zonder hun vertrouwde omgeving te verlaten.

Wij zijn positief over de aandacht voor woningbouw in alle kernen. Daarbij kijken wij niet alleen naar aantallen. Het gaat ook om betaalbaarheid, groen, bereikbaarheid en goede voorzieningen. Daarnaast vragen wij aandacht voor woonvormen zoals hofjes en mantelzorgwoningen. Bij nieuwbouw en renovatie wordt aandacht gegeven aan een inrichting van de openbare ruimte die klimaatveilig is, maar ook het welzijn van de buurt bevordert. Mede daarom zal CDA-ChristenUnie een motie voorbereiden voor de volgende raadsvergadering, waarin wij bepleiten meer middelen ter beschikking te stellen voor maatregelen die wateroverlast en ook hitteoverlast in een buurt of wijk verminderen.

Een huis is meer dan een gebouw. Een huis moet vooral een thuis zijn.

Een fatsoenlijke samenleving laat niemand aan zijn lot over. CDA-ChristenUnie is positief over het feit dat de begroting inzet op gezondheid, sport, preventie en ondersteuning van kwetsbare inwoners.

Tevens zijn wij blij met de aandacht voor bewegen, gezond opgroeien en vitaal ouder worden.

Ook vragen wij speciale aandacht voor mantelzorgers. Zij betekenen veel voor onze samenleving en verdienen goede ondersteuning.

Samenredzaamheid is belangrijk, maar mag nooit betekenen dat mensen zonder hulp komen te staan wanneer zij die nodig hebben.

In het kader van samenredzaamheid ondersteunt CDA-ChristenUnie initiatieven die er zijn in onze gemeente om vluchtelingen gastvrij en fatsoenlijk te verwelkomen. De daadwerkelijke opvang zal nog even duren, maar we weten ook dat we inmiddels op het strafbankje zitten in Den Haag en de druk om werk te maken van een locatie is toegenomen.

Investeren in kinderen en jongeren is investeren in de toekomst. Dat sluit aan bij de aandacht die de gemeente geeft aan onderwijs, sport en welzijn.

Nieuwe woningen vragen ook om goede voorzieningen. Denk aan scholen, sportvelden, veilige fietsroutes en ontmoetingsplekken. Onze inzet blijft dat voorzieningen meegroeien met het aantal inwoners. Alleen dan blijven onze dorpen leefbaar. Bij die leefbaarheid kun je ook denken aan de randweg Opheusden. Het is noodzaak dat de voortgang geen verdere vertraging oploopt nu alle seinen op groen staan. Wij vragen het college zorgvuldig de aansluiting op Heerenland in Opheusden te beoordelen en maximaal te luisteren naar de input van de omgeving aldaar.

Neder-Betuwe is een ondernemende gemeente. Familiebedrijven, agrariërs, boomkwekers, winkeliers en andere ondernemers zorgen voor werkgelegenheid en dragen bij aan de leefbaarheid van onze dorpen.

Wij vinden dat de gemeente naast ondernemers moet staan en moet denken in mogelijkheden. Uiteraard geldt dit voor alle ondernemers, maar zeker ook voor onze laanboom- en fruitteelt. De goede grond die wij hebben is daarvoor uitermate geschikt.

Tegelijk willen wij zorgvuldig omgaan met ons landschap en onze leefomgeving. Ook verkeersveiligheid verdient blijvende aandacht. Daarom worden hierover vanuit de raad aanvullende moties ingediend welke CDA-ChristenUnie als mede-indiener ondersteunt.

Voor CDA-ChristenUnie hoort dat bij goed rentmeesterschap: zorgen voor wat wij hebben ontvangen en verantwoordelijkheid nemen voor toekomstige generaties.

Tot slot de financiën.

De begroting laat voor 2027 een tekort zien. Daarom begrijpen wij dat er keuzes gemaakt moeten worden. Voor CDA-ChristenUnie is van groot belang dat bezuinigingen niet ten koste gaan van verenigingen, vrijwilligers, kwetsbare inwoners en belangrijke voorzieningen in onze dorpen.

Wij kunnen instemmen met de voorgestelde lastenstijgingen, omdat deze naar onze mening binnen verantwoorde grenzen blijven.

Tegelijk vragen wij het college om de gevolgen van de ombuigingen goed te blijven volgen en waar nodig bij te sturen en zodra het mogelijk is terug te draaien.

Voorzitter, wij zien in deze begroting veel herkenbare keuzes terug.

Keuzes voor sterke dorpen, woningbouw, zorg, onderwijs, sport, verenigingen en ondernemerschap.

Dat geeft vertrouwen.

Maar uiteindelijk gaat het niet om de cijfers op papier. Het gaat om wat inwoners daarvan merken in hun dagelijks leven.

Of jongeren een woning kunnen vinden. Of mantelzorgers zich gesteund voelen. Of verenigingen kunnen blijven bestaan. En of onze dorpen leefbaar blijven.

Want uiteindelijk bouwen we niet alleen aan een gezonde begroting, maar vooral aan een samenleving waarin mensen naar elkaar omzien.

Vanuit onze christelijke overtuiging willen wij daarin verantwoordelijkheid nemen.

Wij wensen het college en alle medewerkers veel wijsheid en zegen bij de uitvoering van deze begroting.

Martin Hommersom
Fractievoorzitter CDA-ChristenUnie Neder-Betuwe