Beschou­wing CDA bij de Jaar­ver­ant­woor­ding 2025, inbreng eer­ste ter­mijn

Beschouwing CDA bij de Jaarverantwoording 2025 

Met de jaarverantwoording kijken we terug op het laatste volledige bestuursjaar van de vorige coalitie. Een jaar waarin veel is gebeurd. De instorting van de Wilhelminatoren heeft veel gevraagd van bestuur en organisatie. Daarnaast is gewerkt aan woningbouw, klimaatadaptatie, leefbaarheid, veiligheid en de kwaliteit van de openbare ruimte. Voor de inzet van alle medewerkers en vrijwilligers die daaraan hebben bijgedragen spreekt het CDA zijn waardering uit. 

De jaarrekening sluit af met een positief financieel resultaat. Dat is een goede uitgangspositie, maar het CDA kijkt verder dan alleen de cijfers. De vraag is immers niet alleen óf het geld is uitgegeven, maar vooral wat onze inwoners daarvan daadwerkelijk hebben gemerkt. 

Wat ons opvalt is dat deze jaarverantwoording vooral beschrijft wat er allemaal is gedaan. Er zijn onderzoeken uitgevoerd, visies opgesteld, projectplannen geschreven en voorbereidingen getroffen. Dat is belangrijk, maar inwoners beoordelen hun gemeente uiteindelijk op zichtbare resultaten. Worden woningen gebouwd? Worden wegen aangepakt? Is de openbare ruimte veiliger? En krijgen inwoners tijdig de ondersteuning die zij nodig hebben? 

Op meerdere beleidsterreinen zien we dat de daadwerkelijke uitvoering opnieuw wordt doorgeschoven naar de komende jaren. Dat geldt onder meer voor de gebiedsontwikkelingen, economische structuurversterking en verschillende mobiliteitsprojecten. Het CDA vindt dat de nadruk de komende bestuursperiode veel meer moet komen te liggen op uitvoeren in plaats van voorbereiden. 

Voorzitter, een tweede punt van zorg is de ontwikkeling van de gemeentelijke organisatie. 

De afgelopen jaren is de formatie aanzienlijk uitgebreid. Op verschillende beleidsterreinen zijn nieuwe functies toegevoegd, projectleiders aangesteld en is bovendien externe capaciteit ingehuurd. Tegelijkertijd lezen wij in deze jaarverantwoording nog steeds over capaciteitsproblemen, moeilijk vervulbare vacatures en projecten die vertraging oplopen. 

Het CDA onderschrijft dat een gemeente over voldoende deskundige medewerkers moet beschikken. Maar een grotere organisatie mag geen doel op zich worden. Inwoners merken een uitbreiding van de formatie pas wanneer vergunningen sneller worden afgehandeld, projecten tijdig worden uitgevoerd en de dienstverlening aantoonbaar verbetert. Daarom verwachten wij van het college niet alleen een verantwoording over het aantal extra medewerkers, maar vooral over de resultaten die deze uitbreiding heeft opgeleverd. 

Voorzitter, het CDA concludeert dat 2025 financieel een degelijk jaar is geweest. Tegelijkertijd laat deze jaarverantwoording zien dat veel grote opgaven nog vóór ons liggen. Daarom vinden wij dat de komende bestuursperiode in het teken moet staan van duidelijke keuzes, een realistische planning en vooral een sterke uitvoering. 

Niet méér plannen, maar méér resultaat. 

Niet de groei van de organisatie als doel, maar betere dienstverlening voor onze inwoners. En niet alleen financieel gezond, maar ook maatschappelijk zichtbaar succesvol. 

Wij hebben ook nog enkele vragen: 

• Hoe staat de informatie aangaande het onderzoek naar een integraal tenniscomplex Houthem en voormalige tennislocatie Berg en Terblijt, pagina 28, tot de in het coalitieakkoord opgenomen zin ‘Wij onderzoeken een nieuw, toekomstbestendig en geclusterd tennis- en padelcomplex’?
• U schrijft, op pagina 34, dat er in 2025 onderzoek is gedaan naar de toekomstige omvang van Mgr. Hanssen en waar de gewenste huisvesting gerealiseerd kan worden. Kunnen wij dit al inzien? Kan de wethouder daar iets meer over vertellen? Wij willen hier tijdens de inbreng op de kadernota graag op terugkomen.
• U schrijft op pagina 34 dat u desalniettemin meerwaarde ziet in het huisvesten van Yuverta. Hoe verhoudt zich dit tot de zinsnede in de beantwoording op onze vragen, waarin u schrijft ‘als gemeente hebben wij geen wettelijke taak in het huisvesten van MBO onderwijs, daarnaast zijn er momenteel ook geen geschikte locaties in onze gemeente.’ Kunt u daar meer uitleg over geven? Heeft u gemeentebreed gekeken en zijn er wellicht nog kansen aangaande nu leegstaande panden? 

• U schrijft op pagina 51 dat u de vrijgekomen ‘Begraafplaats Paters der HH Harten’ wilt herinrichten. Kunt u ons meenemen in hoe deze herinrichting in hoofdlijnen gaat uitzien? 

  
  Formatie: De gemeentelijke organisatie is de afgelopen jaren fors uitgebreid, terwijl tegelijkertijd nog steeds sprake is van capaciteitsproblemen en externe inhuur. Kan het college in grote lijnen aangeven welke verbeteringen in dienstverlening, doorlooptijden en projectuitvoering deze uitbreiding van de formatie heeft opgeleverd? 

  Sociaal domein: Het sociaal domein blijft één van de grootste financiële én maatschappelijke opgaven van onze gemeente. Kan het college inzichtelijk maken welke concrete resultaten de investeringen in preventie en vroegsignalering in 2025 hebben opgeleverd? Zien we daardoor al minder beroep op zwaardere Wmo- en jeugdzorgvoorzieningen, of blijven de kosten onverminderd stijgen? 

  Woningbouw en gebiedsontwikkeling: Er is veel voorbereidend werk verricht voor Valkenburg-Oost, Valkenburg-West en diverse woningbouwlocaties. Welke concrete woningbouwprojecten starten daadwerkelijk in 2026 en hoeveel woningen verwacht het college de komende raadsperiode te realiseren? 

  Als laatste willen wij nog een en ander zeggen over de ontbrekende jaarrekening van de Polfermolen. 

  De CDA-fractie constateert opnieuw dat de jaarrekening van Exploitatiemaatschappij Polfermolen B.V. niet tijdig beschikbaar is bij de vaststelling van de gemeentelijke jaarrekening. Daardoor blijft sprake van een niet te kwantificeren onzekerheid (PM-post), terwijl de gemeente circa € 663.000 aan exploitatiebijdrage verstrekt en 100% risico draagt. Daarnaast werd in het directieverslag over 2024 (zie: agendapunt 7a Concept jaarverantwoording 2024 Exploitatiemaatschappij Polfermolen B.V en directie verslag in Commissie AZM d.d. 23 juni 2025) een ambitieus toekomstbeeld geschetst van “gezonde bedrijfsvoering”, “terug naar de basis” en “herpositionering”, maar zonder concrete, meetbare uitwerking of zichtbare resultaten. De CDA-fractie ziet daarmee vooral intenties, terwijl de feitelijke verantwoording achterblijft. Dit hoeft gezien de huidige onzekerheden verder geen betoog. De CDA-fractie vindt dit bestuurlijk niet acceptabel bij een 100% gemeentelijke deelneming en hoort ook graag hoe de andere fracties deze al jaren terugkerende situatie beoordelen, waarin de raad wel financieel verantwoordelijk is maar niet tijdig over volledige verantwoording beschikt? De CDA-fractie verwacht duidelijke verbeteringen en een einde aan deze onzekerheid. 

  Daarom heeft CDA-fractie de volgende vragen aan het college: 

  1. Hoe kan het dat de jaarrekening van de Polfermolen opnieuw niet tijdig beschikbaar en controleerbaar is bij de gemeentelijke jaarrekening? 

  2. Welke concrete maatregelen zijn genomen om dit structureel te verbeteren, en waarom werken die onvoldoende? 

  3. Welke harde afspraken zijn gemaakt om te borgen dat de raad voortaan tijdig beschikt over volledige, controleerbare informatie?

  Tot zover in eerste termijn.