MOOIE MEN­SEN; INTER­VIEW MET HANS DISCH

Hij groeide op in het bourgondische Maastricht, trok als student naar Groningen, bouwde een internationaal techbedrijf en kocht vervolgens een vervallen rijksmonument in het centrum van Nieuwkoop. Hans Disch (voormalig voorzitter CDA Nieuwkoop) is een ondernemer met een groot hart voor zijn dorp. Henk Bakker sprak hem voor de rubriek Mooie Mensen van CDA Nieuwkoop.

Hans Disch: ‘Ik wil dat Nieuwkoop nog meer een bruisend, verbonden dorp wordt’

Hans, je bent opgegroeid in Maastricht. Hoe heeft dat jou gevormd?

Hans Disch ademt van kinds af aan gemeenschapszin. Als kind in Maastricht werd hij gevormd door een vader actief in kerk en politiek, een moeder en een opa in het onderwijs. “Ik groeide op in een omgeving waar betrokkenheid bij de samenleving gewoon was. Kerk, politiek en onderwijs waren met elkaar verweven. Dat kleurt je.”

En hoe ben je uiteindelijk in Groningen terechtgekomen?

Als tiener had hij — zoals hij zelf lachend toegeeft — ook wel zijn koppige kanten. De drang naar eigenheid bracht hem naar Groningen voor een studie bedrijfskunde. “Ik wilde op eigen benen staan. Groningen als keuze had te maken met een numerus fixus voor de studie die ik wilde en werd heerlijk vrijheid.” Het studeren duurde wat langer dan gepland, maar ondertussen leerde hij al ondernemend zijn: hij nam als student een taxibedrijf over.

Na je studie ben je de ondernemerswereld ingestapt. Hoe verliep dat?

Na zijn studie begon Hans bij Ordina als organisatieadviseur en combineerde hij zijn werk met een parttime MBA in strategie en innovatie. Een stap naar Ernst & Young eindigde abrupt: de bedrijfscultuur paste Hans niet. “Dan stop je. Simpel.”

Vervolgens ging hij aan de slag als zelfstandig adviseur en interim-manager en richtte hij een reeks bedrijven op, waaronder het mediatechnologiebedrijf 24i: een bedrijf dat software ontwikkelde waarmee mediabedrijven met één app alle TV-platforms konden bereiken. Klanten als NPO, RTL en De Telegraaf sloten aan. Het bedrijf groeide uit tot zo’n tweehonderd medewerkers wereldwijd en ontving in 2012 de Deloitte Fast 50 Innovatieprijs.

Wat maakte 24i Media zo bijzonder?

“Wij hadden iets unieks in handen, waar tv-zenders en streamingdiensten wereldwijd naar op zoek waren. Televisie werd digitaal, smart tv’s werden de regel. En TV moest op elk scherm beschikbaar zijn. Wij maakten dat mogelijk met één platform. Dat was destijds uniek.”

Maar de verkoop van 24i heeft niet alleen maar goed uitgepakt?

De verkoop van 24i aan een beursgenoteerd Brits bedrijf is een hoofdstuk dat Hans met gemengde gevoelens terughaalt. Samen met de nieuwe eigenaren wilde hij internationaal verder doorgroeien en professionaliseren — op papier een logische stap. Maar de praktijk pakte anders uit.

“Binnen drie maanden was de ondernemende, open innovatiecultuur verdwenen. Toptalent vertrok en daarmee ook de innovatie. Dat doet pijn — want je ziet het bedrijf dat je met je eigen handen hebt gebouwd langzaam wegkwijnen.” Hans probeerde meerdere malen het bedrijf terug te kopen, maar strandde telkens op bestuurders die gezichtsverlies wilden vermijden. Van de tweehonderd medewerkers zijn er nu nog zo’n twintig over.

Wat heb je daar zelf van geleerd?

“Ik heb te lang gewacht met escaleren in de Board van het Britse bedrijf. Als je ziet dat het misgaat, moet je veel eerder ingrijpen, of vertrekken.”

En toen richtte je je blik op Nieuwkoop. Hoe ben je bij De Hollandsche Leeuw terechtgekomen?

Wie Hans kent, weet dat stilvallen er niet in zit. Na de verkoop van 24i richtte hij zijn investeringsblik op Nieuwkoop, waar hij dan al meer dan 15 jaar woonde. In het centrum dreigde het rijksmonument De Hollandsche Leeuw ten onder te gaan — het pand met een rijke historie als herberg en woonhuis van de Nieuwkoopse baljuws, dat dreigde getransformeerd te worden tot een appartementencomplex.

Hans kocht het, maar met een flinke lijst aan uitdagingen. En die lijst werd steeds langer. Het pand bleek feitelijk total loss en moest fundamenteel gerestaureerd worden om het casco te stabiliseren. Met de gemeentelijke Erfgoedcommissie en de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed in zijn nek doorliep Hans langdurig, stroperig en soms frustrerend vergunningentraject. “Bureaucratie ten top”, zegt hij met een glimlach. “Maar uiteindelijk was er de steun van de gemeente, onder wie burgemeester Robbert-Jan van Duijn, die de doorslag gaf om de boel los te trekken. De restauratie nam uiteindelijk meer dan vier jaar in beslag, maar inmiddels hebben veel mensen in Nieuwkoop weer heel veel plezier van en in De Hollandsche Leeuw.”

Na de eerste informatieavond in 2019, waaruit grote lokale steun bleek, werd afgelopen jaar de Hollandsche Leeuw heropend als multifunctionele herberg met restaurant, bar en vier hotelkamers. “Op een historische plek, waar mensen al eeuwen samenkomen.” Hans vergelijkt het met de cultuur in Maastricht waar hij mee opgroeide — gemeenschap begint bij een goede ontmoetingsplek.

De Hollandsche Leeuw is niet je enige horecaproject in Nieuwkoop?

De Hollandsche Leeuw is niet het enige voorbeeld van het ondernemen, dat nu eenmaal in het DNA van Hans zit. Hans is mede-eigenaar en investeerder in meerdere horecazaken in de gemeente, die onder één bedrijfsleiding samenwerken. “Horeca heeft het extreem zwaar. Alleen door samenwerking kun je de variëteit van het horeca-aanbod in stand houden. Dat geldt voor horeca, maar eigenlijk voor alle voorzieningen in ons dorp.”

Je hebt ook een duidelijke mening over het parkeerprobleem in Nieuwkoop?

Een doorn in zijn oog is het parkeerprobleem in het centrum van Nieuwkoop. “Nieuwkoop moet zich blijven aanpassen aan veranderende omstandigheden en maatschappelijke trends. Dat vereist ontwikkeling en herontwikkeling. Meer en betere parkeervoorzieningen zijn daarvoor een randvoorwaarde.” Hij pleit voor een ontwikkelcoöperatie waarbij gemeente, ondernemers en inwoners samen optrekken. “De gemeente kan het niet alleen. Maar als je partijen bij elkaar brengt en laat samenwerken, kom je verder.”

Je bent voorzitter geweest van CDA Nieuwkoop. Wat drijft je in de politiek?

Als voorzitter van CDA Nieuwkoop had Hans natuurlijk ook te maken met de lokale politiek. Zijn eerdere ervaringen als voorzitter van het CDA in Alphen aan den Rijn leerden hem dat politiek soms hard, ondoorzichtig en venijnig kan zijn. “Ik heb meegemaakt hoe achterkamertjespolitiek werkt en hoe dat mensen van de politiek vervreemdt. Politiek moet gaan over openheid, samenwerking en dienen — niet over macht, puur eigenbelang of ego. Als je dat voor ogen houdt, komt er ruimte voor echte oplossingen. Dat heb ik als voorzitter van CDA Nieuwkoop – en als centrumbewoner – altijd voor ogen gehouden.”

Naast alles wat je als ondernemer doet: wil je iets vertellen over je gezin?

Hans is getrouwd met Esther, die in het onderwijs werkt in Alphen aan den Rijn. Over haar spreekt hij met grote bewondering. “Ik zie van dichtbij hoeveel er tegenwoordig van mensen in het onderwijs wordt gevraagd, en juist daarom ben ik ongelooflijk trots op wat Esther doet en hoe ze dat doet. Bovendien is ze by far de leukste vrouw van de hele wereld.” Samen hebben zij twee kinderen, die inmiddels allebei in Utrecht studeren. Hun dochter Josefine is 20 en zoon Justijn is 18. Ook over zijn kinderen spreekt Hans met zichtbaar warme trots. “Josefine is heel sociaal en ontwikkelt zich tot een heerlijk spontane meid, die het leven en alle gezelligheid daarin vol omarmt. Net als Justijn overigens, die ook studerend en feestend – of andersom – zijn eigen weg vindt. Ze zijn allebei uitgegroeid tot fantastische, zelfstandige jonge mensen.” Zijn gezin vormt, naast zijn ondernemerschap en maatschappelijke betrokkenheid, een belangrijk anker in zijn leven.

Waar haal jij energie vandaan?

“Uit de dingen die ik doe. Ik krijg energie van passioneel ondernemen. Maar wat ik ook geweldig vind, is om in alle rust op vroege ochtenden mijn boot te pakken en over de plassen te varen, met de dauw en een laagje mist en stilte. Ik ben dan even nergens anders. Ook dat laadt op.”

Tot slot: wat is jouw droom voor Nieuwkoop?

“Ik wil dat dit dorp een plek blijft en nog meer wordt, waar mensen elkaar kennen, waar je buiten kunt zitten en elkaar begroet. Dat is geen vanzelfsprekendheid — dat moet je onderhouden. Met gezellige horeca, een open cultuur, een goede inrichting van de publieke ruimte en een goede infrastructuur. En met mensen die hun handen uit de mouwen steken.”

Hans Disch steekt zijn handen dus zeker nog lang niet in de zakken.

— Henk Bakker