
16 november 2026
28 oktober 2026 5 minuten lezen
Een aannemersbedrijf met dertig medewerkers, zestien jaar een professionele dameswielerploeg die meedeed aan Olympische Spelen, drie Elfstedentochten, volle inzet voor behoud van een supermarkt voor het dorp en realiseren van een recreatie-eiland voor het dorp. Wie naar Jan van Tol luistert, vraagt zich af hoe dat allemaal in één mensenleven past. En de tachtigjarige Langeraarder is nog lang niet klaar. Henk Bakker sprak hem voor de serie ‘Mooie Mensen’ van CDA Nieuwkoop.

Jan, hoe zag jouw jeugd in Langeraar eruit?
Jan groeide op in een gezin met twaalf kinderen. Zijn vader had zes kinderen uit een eerder huwelijk. Na het overlijden van hun moeder kwam Jans moeder als hulp in het gezin. Ze trouwden en kregen samen nog zes kinderen.
Van onderscheid tussen de kinderen was geen sprake. “We waren gewoon allemaal broers en zusters.”
Het gezin had weinig geld, maar Jan herinnert zich vooral een prachtige jeugd. Buiten spelen, vissen, schaatsen. Auto’s waren er nauwelijks; op straat hadden kinderen alle ruimte. Over zijn ouders spreekt hij met bewondering. Twaalf kinderen grootbrengen met zo weinig middelen: hij vindt het nog altijd knap.
Je ging al jong aan het werk. Was doorleren een mogelijkheid?
Daar was thuis het geld niet voor. Er moest geld op de plank. Jan werkte als jongen al mee in de kassenverwarming en ging na school aan de slag. Hij bleek een sterk technische aanleg te hebben: goed kijken hoe iets werkt, nadenken en het vervolgens zelf maken of oplossen: zo leerde hij steeds meer.
Tien dagen na zijn zestiende verjaardag vertrok hij naar Canada, waar familie woonde. Hij werkte bij zijn zwager en later bij een constructiebedrijf. Daar merkten ze al snel dat ze hem moeilijke klussen konden toevertrouwen.
Canada paste bij hem. De ruimte, het buitenleven en het werk bevielen uitstekend. Hij bleef vijf jaar. Toen zijn vader ernstig ziek was, kwam hij terug naar Nederland. Hier ontmoette hij ook zijn vrouw en bouwde hij verder aan zijn leven. Een fijn leven, al denkt hij nog vaak aan Canada en de boeiende tijd die hij daar had.
Hoe werd je zelfstandig ondernemer?
Terug in Nederland werkte Jan onder meer in de installatietechniek en de wegenbouw. Daarnaast timmerde hij. Uiteindelijk begon hij met een compagnon een eigen bedrijf. Maar die vond Jans werktempo na anderhalf jaar wel erg hoog: tot elf uur ’s avonds doorgaan was voor Jan, zoals in de Duracell reclame, heel gewoon.
Jan ging verder. Het aannemersbedrijf groeide uit tot een onderneming met dertig medewerkers. Hij haalde opdrachten binnen, organiseerde het werk en werkte zelf mee.
Ook bij slecht weer stond hij tussen zijn mensen. Als hij iets ingewikkelds had bedacht, was hij erbij om het samen op te lossen. En met slecht weer stond hij zelf op het dak, het goede voorbeeld geven. Dat leverde het bedrijf een zeer goede naam op en dat leidde tot veel nieuwe vragen. Nog steeds..
Zijn vrouw speelde een belangrijke rol in het bedrijf. Jan prijst haar financiële inzicht en haar geheugen. Een selfmade man dus, met een vrouw naast zich op wie hij kon (en kan) bouwen.
Dat de band met zijn medewerkers bleef, bleek jaren later. Oud-personeelsleden organiseerden een reünie. Jan en zijn vrouw betaalden mee. Samen hadden ze veel opgebouwd; dat waren de mensen niet vergeten. De oude medewerkers gaven een mooi cadeau: een vakantie voor Jan en zijn vrouw in de vuurtoren van Harlingen. Echt geweldig, na zoveel jaren nog die waardering.
Naast dat bedrijf had je ook nog een wielerploeg. Hoe kwam dat?
Sport hoorde bij hun leven. Jan fietste en schaatste, zijn vrouw deed veel aan atletiek, liep marathons en was eveneens betrokken bij het wielrennen. Toen een damesploeg dreigde vast te lopen, nam Jan die onder zijn hoede.
Dat werden zestien jaar van organiseren, sponsoren zoeken, vervoer regelen en wedstrijden bezoeken. Zijn vrouw hielp mee, ook als ploegleidster. Het bracht hen tot bij de Olympische Spelen in Sydney en Athene. En dat allemaal naast het hebben van een eigen bedrijf. Vaak ook door een goede taakverdeling met zijn vrouw.
Voor Jan draaide het om de sport. “Ik deed het niet om redenen van sponsoring voor commercie, maar puur uit hobby.” Wel zette hij zijn zakelijke contacten in om andere sponsors te vinden. Zo kregen de rensters mogelijkheden om verder te komen.
En zelf bleef je ook volop sporten?
Zeker. Jan reed drie keer de Elfstedentocht uit. Daarnaast gaf hij tien jaar schaatstraining, twee avonden per week en zondagochtend in Amsterdam en Haarlem. Uiteindelijk werd het te druk om daarmee door te gaan.
Ook langlaufen deed hij fanatiek, met wedstrijden in Oostenrijk. En Canada bleef trekken. Zo’n dertig jaar maakte hij er kanotochten. Dus niet alleen fietsen, schaatser en hardloper, maar ook kanoër!
Waar een ander na een drukke werkweek op adem komt, begon voor Jan vaak het volgende avontuur.
Veel inwoners kennen je ook van het Papeneiland. Wat was jouw aandeel?
Een recreatie-eiland voor de inwoners van Langeraar: het idee leefde al langer. Jan pakte het samen Peter van Eijk op. Ze bekeken elders hoe eilanden werden aangelegd, onderzochten mogelijkheden en brachten partijen bij elkaar.
Tijdens de aanleg was hij vrijwel dagelijks aanwezig. Het project vroeg ruim twee jaar inzet. Jan en zijn vrouw schonken bovendien de toren op het eiland. Daarnaast betaalde gemeente mee en ook werden andere potjes aangeboord, zoals van de provincie. Omdat het een burgerinitiatief was, was er veel support.
Waarom hij er zoveel tijd en geld in stak? “Als je wat doet, doe je het voor anderen.”
Je hebt ook geprobeerd de supermarkt voor Langeraar te behouden. Hoe liep dat af?
Jan en Ellie vonden het belangrijk dat inwoners hun boodschappen in het eigen dorp konden blijven doen. Hij zette zich daarom in voor behoud van de supermarkt in Langeraar. Hij deed ook een bod, maar toen de vraagprijs ineens heel erg sterk werd verhoogd, was niet meer reëel.
Daardoor kwam er geen overeenstemming. De gevraagde prijs werd hem uiteindelijk te hoog. Hoe graag hij ook wilde helpen, er zat een grens aan. Tot zijn teleurstelling liepen de pogingen op niets uit. Ook een vasthoudende aanpakker krijgt niet alles voor elkaar.
Je hebt ook moeilijke perioden gekend. Hoe kijk je daarop terug?
Zijn gezondheid stelde hem meermaals zwaar op de proef. Jan werd behandeld voor kanker en onderging ingrijpende hartoperaties. Toch bleef de behoefte om bezig te zijn en nu gaat het weer goed.
Hij vertelt hoeveel de aandacht vanuit het CDA tijdens zijn ziekenhuisopname voor hem betekende. Juist dan telt het dat mensen aan je denken.
Oude opdrachtgevers weten hem zelfs nu nog steeds te vinden, ze komen nog steeds soms met hulpvragen. Even komen kijken, meedenken over een verbouwing: Jan helpt graag zolang hij dat kan.
Jouw vrouw, Ellie, was ook politiek actief?
Jan beaamt: Ellie was inderdaad ook politiek actief, was zelfs bestuurslid van de lokale CDA-afdeling.
Wat moet nu vooral op nummer 1 staan van de gemeentelijke agenda?
Nou dat is voor Jan geen ingewikkelde vraag: woningbouw en ontsluiting van Langeraar naar de N207. Daar zit een groot knelpunt voor de mensen en dat moet worden getackeld.
Waar ben je nu zoal mee bezig?
Bijvoorbeeld voor de kerk denkt hij mee over de verwarming. Jan stelde voor om te gaan voor vloerverwarming, veel efficiënter. Ook heeft hij een ontwerp getekend voor een afsluiting in het voorportaal. Die wil hij zelf maken, passend bij de oude stijl van het gebouw.
Zo blijft Jan kijken, bedenken en aanpakken. In één leven heeft hij genoeg ondernomen voor twee of drie. Hij vat het zelf bescheidener samen: “Een heel mooi leven gehad.”
Gehad? Het klinkt niet alsof Jan klaar is, al is hij 80. En inderdaad: “Nee, ik ben nog lang niet klaar, je moet je blijven inzetten voor het dorp.”
— Henk Bakker
“Nee, ik ben nog lang niet klaar, je moet je blijven inzetten voor het dorp.”
Jan van Tol

16 november 2026

30 september 2026

29 september 2026