Bij­dra­ge van Suzan­na Twick­ler aan de Dui­dings­ver­ga­de­ring op 26 maart 2026.

Introductie

Bij mijn weten hebben we hier op Ameland nog nooit een duidingsvergadering gehad en dit is nieuw. Afgelopen maandagavond hebben we als fractievoorzitters bij elkaar gezeten om de waaromvraag hiervan te beantwoorden. Waarom een duidingsvergadering? Is dat een nieuwe trend en moet Ameland meedoen in deze trend? Is het naar de kiezer toe openheid van zaken geven wat er zoal gebeurt na de verkiezingen als partijen met elkaar moeten gaan onderhandelen over een coalitie? We hebben in het LOA-debat in De Toel twee weken geleden allemaal gezegd dat we de inwoners veel meer willen betrekken bij gemeentelijke besluiten, dus inderdaad, dit kan het begin ervan zijn dat we de inwoners laten zien hoe we tot een coalitie komen. Het is niet de bedoeling dat we ingaan op de inhoud van de partijprogramma’s maar alleen op de procedure van coalitievorming, zo hebben wij begrepen.

Als we terugblikken op de verkiezingen, dan verdient de organisatie van de verkiezingen een compliment. We hebben weer gebruik kunnen maken van ons kiesrecht, dat we in onze samenleving zo gewoon vinden maar wat het in de huidige tijd niet is. We hebben volgens ons nette campagnes gevoerd waarin we hebben gepoogd zoveel mogelijk inwoners te bereiken. Het LOA-debat van twee weken geleden laat zien dat de inwoners het best goed vinden dat we vaker ons gezamenlijk laten horen en niet eens in de vier jaar. Iets om te gaan organiseren, denken we.

Hoe interpreteert het CDA de uitslag?

Als je kijkt naar deze uitslag dan hebben 1906 mensen hun stem uitgebracht met 308 volmachten van een totaal kiezersaantal van 3150 stemgerechtigde kiezers. Concreet betekent dat, dat ongeveer 70% van de kiezers hun stem heeft uitgebracht, waarvan 16% bij volmacht. Dat is ruim boven het landelijk gemiddelde en dat betekent dat de inwoners hier op Ameland een grote betrokkenheid tonen bij de gemeentelijke politiek. Maar er is werk aan de winkel want er is 30% die niet heeft gestemd. We kunnen dus nog beter ons best doen om de burger te betrekken bij het werk van ons. Alle partijen hebben in het LOA-debat van 14 maart jl. te kennen gegeven de inwoners meer bij de politiek te betrekken en het CDA houdt zich aan die toezegging. Wij willen graag de inwoners meer en beter betrekken bij de eilandpolitiek.

Wie zien als winnaar(s)?

De uitslag geeft aan dat er drie partijen zijn die zijn gestegen in de peilingen, nl. CDA, A82 en PvdA en drie die zijn gedaald, te weten AmelandEen, ABA en VVD. Je zou dus verwachten dat de partijen met een plus de voorkeur verdienen van de kiezer en aan de slag gaan met coalitiebesprekingen, die daarbij nog geen meerderheid hebben, maar dan zou je een Amelander variant hebben op het kabinet Jetten: een minderheidskabinet. 

Maar hoe je het ook wendt of keert, het CDA is de grootste stijger en winnaar in deze gemeente en daar zijn we natuurlijk erg blij mee en nogmaals willen we de kiezers ervoor bedanken. Kennelijk heeft onze partij in de afgelopen vier jaren een wijze van politiek toegepast die de goedkeuring van een groot deel van de kiezers heeft en dat is mooi om te constateren, waarbij mijn persoon ook nog eens de meeste stemmen heeft verzameld. Een hele eer die ervoor zorgt dat onze partij zijn verantwoordelijkheid wil nemen in de start van de coalitiebesprekingen en het voordragen van een verkenner, waarbij we een aantal mensen hebben, die hun sporen in de landelijke en provinciale politiek hebben verdiend. Want wij gaan ervan uit dat de kiezer dit ook van ons verlangt en dan willen we ons daarvoor ook inzetten. 

Wat gaan we doen met het verkiezingsresultaat?

Samenwerken staat centraal bij ons als eilandbrede partij en dat moet ook als we kijken naar een aantal moeilijke dossiers, waaronder de bereikbaarheid van het eiland maar ook als we kijken naar de crisis in het Midden-Oosten die ons direct raakt en waarvan de contouren steeds meer zichtbaar worden, ook voor onze gemeente. Voor ons is het belangrijk dat er een combinatie van partijen komt die ruimte laat voor debat in de raad. Een democratie houdt altijd rekening met zijn minderheid en dat is voor ons een belangrijk uitgangspunt in het raadsdebat en de raadspolitiek. 

Als we de verkiezingsprogramma’s naast elkaar leggen zien we heel veel overeenkomsten en tijdens het LOA-debat van twee weken geleden bleek dat ook. Ik merkte nog op: zoek de verschillen. Een prima uitgangspunt dus voor een brede coalitie waarbij het CDA, zoals gezegd, graag het initiatief wil nemen. Wij vinden het belangrijk dat we het vervolgproces regelmatig terugkoppelen naar de inwoners van Ameland toe, zodat er sprake is van een open en transparant proces.

Vragen voor de tweede termijn

Als vragen voor de tweede termijn hebben we:

Als we kijken naar de uitslag kun je constateren dat is er volgens ons sprake van dat de kiezer een koerswijziging wil van de Amelander politiek. Hoe zien de andere partijen dit en wat betekent dit dan concreet? Hoe groot is het veranderpotentieel zeg maar?

Wat zijn de ideeën van de andere partijen over een te vormen coalitie en wat verwacht je van de coalitiepartners?

Hoe snel willen we alles rond hebben? Kunnen we een uiterste datum noemen in het belang van het eiland? Het moet allemaal niet te lang duren.

https://channel.royalcast.com/gemeenteameland/#!/gemeenteameland/20260326_3