Over het Huis voor de pro­vin­cie en een eer­lij­ke poli­tie­ke afwe­ging.

Het Huis voor de provincie is bijna dertig jaar oud. Technische installaties zijn aan het einde van hun levensduur. Groot onderhoud is uitgesteld. Tegelijkertijd hebben Provinciale Staten zichzelf duidelijke doelen gesteld op het gebied van energietransitie en klimaat.

Dat maakt dat een besluit nodig is. De vraag is niet óf er iets moet gebeuren, maar hoe.

Geen automatisch gegeven

Tijdens de behandeling van het voorstel maakte CDA-Statenlid Martijn duidelijk dat steun voor dit plan geen automatisme is. Formeel zou de provincie het besluit over verduurzaming nog kunnen uitstellen, maar dat verandert niets aan de realiteit dat verduurzaming op termijn onvermijdelijk is. Beleidskeuzes en toekomstige wetgeving maken duidelijk dat het provinciehuis uiteindelijk energieneutraal moet worden.

Tegelijkertijd benadrukte hij dat die onvermijdelijkheid Provinciale Staten niet ontslaat van hun verantwoordelijkheid om kritisch te blijven. Juist omdat het om een grote investering gaat, moet zorgvuldig worden afgewogen of het voorstel de juiste balans vindt tussen ambitie, noodzaak en financiële gevolgen.

Eerlijk over financiën

In het debat maakte Martijn duidelijk dat het voorstel niet vanuit één invalshoek kan worden beoordeeld. Duurzaamheid en circulariteit zijn belangrijke doelen, maar ze kunnen niet los worden gezien van de financiële en economische consequenties. Juist die spanning vraagt om een open en eerlijke afweging.

Volgens het CDA moet daarbij onder ogen worden gezien dat de investering hoger ligt dan de marktwaarde van het gebouw. Dat maakt dit besluit geen technische of boekhoudkundige exercitie, maar een bewuste politieke keuze. Zoals Martijn het verwoordde:

“Het eerlijke verhaal is dan ook dat akkoord gaan met dit voorstel een politieke keuze is. Vanuit financieel en economisch oogpunt is dit voorstel simpelweg niet dicht te rekenen.”

De alternatieven zijn afgewogen

Alternatieven zoals verkoop, verhuizing of nieuwbouw zijn onderzocht. Voor het CDA bieden deze geen betere oplossing. Ook het opnieuw onderzoeken van sloop en nieuwbouw op de huidige locatie is voor het CDA geen optie. Daarom neemt het CDA het voorliggende voorstel als uitgangspunt, met de nadrukkelijke wens om binnen dat kader kritisch te blijven op kosten en keuzes.

Steun, met duidelijke randvoorwaarden

Het CDA heeft die kritische houding ook concreet gemaakt. Samen met VVD en UtrechtNu! diende het CDA een motie in die door Provinciale Staten is aangenomen. Deze motie stuurt erop dat het openbare deel van het provinciehuis functioneel, sober en doelmatig wordt ingericht.

Daarmee is vastgelegd dat:

• openbare functies worden geconcentreerd op de begane grond en eerste verdieping;
• niet-openbare functies zoveel mogelijk op werkverdiepingen plaatsvinden;
• kostbare en niet-noodzakelijke elementen, zoals een tribune-trap, studio en mini-tribune, niet worden uitgevoerd.

Daarnaast diende het CDA een motie in om strakker te sturen op kosten, met name waar het gaat om dure circulaire maatregelen. Deze motie is ingetrokken nadat Gedeputeerde Bakker (D66) had toegezegd dit uitgangspunt over te nemen en Provinciale Staten hierover te blijven informeren.

Een bewuste keuze

Alles overziend steunt het CDA het voorstel. Niet omdat het perfect is, maar omdat alternatieven duurder of onwenselijk zijn en verder uitstel de kosten alleen maar verhoogt. Met deze keuze laat het CDA zien verantwoordelijkheid te nemen. Door te verduurzamen waar dat nodig is. Door scherp te sturen op kosten waar dat kan. En door eerlijk te zijn over de afwegingen die daarbij horen.

Renovatie is noodzakelijk en hoe langer we wachten hoe duurder het zal worden. Laten we de pleister er nu maar in één keer aftrekken en er voor gaan.

Martijn Koren
Statenlid