22 januari 2026 1 minuten lezen

Transparantie als uitgangspunt: CDA zet in op ‘piramide van geheimhouding’

Als CDA-Lansingerland-fractie werken we elke dag aan een dienstbaar gemeentebestuur. Dienstbaarheid betekent voor ons transparantie: openbaarheid is het uitgangspunt, geheimhouding de uitzondering. Daarom hebben wij ons de afgelopen periode ingezet voor meer openheid binnen de gemeente Lansingerland. Dankzij onze inzet is er bijvoorbeeld een makkelijk vindbaar openbaar register van geheime stukken gekomen, dat hier te vinden is. Zo is het voor inwoners tenminste makkelijk om te achterhalen welke stukken geheim zijn, en waarom.

Nieuwe werkwijze: piramide van geheimhouding

Om openbaarheid verder te bevorderen, dienen wij een amendement ‘Piramide van geheimhouding’ in voor de raadsvergadering van 29 januari 2026. Dit amendement stelt voor om het Protocol geheimhouding aan te passen. De kern: geheimhouding wordt zo klein mogelijk toegepast. In plaats van een heel document geheim te verklaren, wordt alleen het strikt noodzakelijke deel afgeschermd—bijvoorbeeld een bedrag, woord of alinea. Zo blijft zoveel mogelijk informatie openbaar.

Deze werkwijze sluit aan bij het principe ‘openbaar, tenzij’. De piramide van geheimhouding minimaliseert de hoeveelheid geheime informatie en zorgt voor een transparanter bestuur.

Praktisch en haalbaar

Uit de praktijk blijkt dat deze aanpak ook in kleinere gemeenten goed uitvoerbaar is, en geen onnodig beslag legt op ambtelijke capaciteit. De gemeente Nunspeet (30.000 inwoners) doet het bijvoorbeeld ook op deze manier. Het aantal geheime stukken per jaar is in Lansingerland is bovendien overzichtelijk en de opdracht geldt slechts bij de initiële geheimhoudingsverklaring. De jaarlijkse controle van de lijst van geheime stukke richt zich alleen op de vraag of de reden van geheimhouding nog actueel is.

CDA: openbaar tenzij echt niet anders kan

Met dit voorstel zet het CDA zich in voor een zo open mogelijk gemeentebestuur. Wij verwachten dat er op deze manier makkelijker inzicht ontstaat in bijvoorbeeld bouw- en gebiedsontwikkelingsplannen, omdat en financiële gegevens meer openbaar worden gemaakt.

Wij blijven ons inzetten voor transparantie, zodat inwoners kunnen vertrouwen op een bestuur dat verantwoording aflegt en open is over haar besluiten. Heeft u vragen of suggesties over dit onderwerp? Neem gerust contact op met onze fractie.