Eer­lij­ke en trans­pa­ran­te erf­pacht

Op 15 juli stelde de gemeenteraad van Schiedam nieuw Erfpachtbeleid vast. In dit nieuwe Erfpachtbeleid werd ‘eeuwigdurende erfpacht’ geïntroduceerd. Met eeuwigdurende erfpacht blijft de erfpachter canon betalen aan de gemeente, alleen is er geen expiratiedatum meer.

Ook nieuw is de waardebepaling aan de hand van de WOZ waarde, met behulp van een grondquota. Deze grondquota wordt jaarlijks door het college vastgesteld in de grondprijzenbrief en worden online gepubliceerd, net als de WOZ waarde van woningen.

Voor Schiedammers die de grond onder hun huis willen kopen (conversie), zet de gemeente een externe taxateur in om een aanbod te doen. Alleen al dit onderzoek kost de aanvrager €200 en 3 weken wachttijd. Verder komen, naast de grondprijs, ook de kosten van de notaris voor de rekening van de aanvrager.

Het CDA wil graag van het college weten of het nieuwe beleid de beloofde oplossing biedt. Daarnaast wil het CDA van het college weten hoe het kijkt naar recente ontwikkelingen in bijv. Rotterdam, waar de gemeente voor een tijdelijk gereduceerde grondprijs kiest bij conversie van de grond door de erfpachter[1].

Daarom stellen wij de volgende vragen aan het college:

• Hoeveel woningen in Schiedam staan op erfpachtgrond? Bij hoeveel van die woningen verloopt het erfpachtrecht komende 15 jaar? En bij hoeveel van de woningen op erfpacht verloopt de afgekochte canonperiode komende 15 jaar?
• Heeft het college voorbeelden van erfpachters die door het nieuwe erfpachtbeleid ‘uit de brand’ zijn geholpen m.b.t. de verkoopbaarheid van hun woning dan wel de financiering van de door hen aangekochte woning?
• Hoe wordt ‘eeuwigdurende erfpacht’ door banken beoordeeld bij de beoordeling van een financieringsaanvraag?
• Hoe wordt de reeds afgekochte erfpachtcanon van een woningeigenaar (voor bijv. een periode van 50 jaar) verrekend in het voorstel voor de conversie van de grond naar de aanvrager, in het geval dat bijv. een nieuwe eigenaar grond wil aankopen van de gemeente maar er nog een aantal jaren erfpacht is afgekocht?

In de Beleidsnota Erfpacht 2025 Gemeente Schiedam wordt (pag. 9) gesteld dat de gemeente in overleg treedt met de fiscus om na te streven dat er geen overdrachtsbelasting wordt geheven op de waardevermeerdering van de erfpacht.

• Is het college er in geslaagd hierover afspraken te maken met de fiscus? Zo nee, wat is de status van dit streven?

Bij de bespreking van de beleidsnota Erfpacht 2025 op 1 juli zijn de volgende toezeggingen gedaan:

- Dat er deze collegeperiode onderzocht zal worden welke bewegingsruimte er is binnen de wettelijke kaders om de canon betaalbaar te houden inclusief de financiële consequenties voor de gemeente.
- Dat er veel aandacht zal zijn voor de begrijpelijkheid van de communicatie over dit ingewikkelde onderwerp.

Bij de raadsvergadering op 15/7/25 is toegezegd door de wethouder dat er een voorstel over de grondquote aan de raad wordt voorgelegd.

• Wat is er concreet gebeurd om invulling te geven aan deze toezeggingen van de wethouder dat dit in deze raadsperiode nog gedaan wordt?
  

• Hoe kijkt het college naar ontwikkelingen bij buurgemeente Rotterdam[2], waar recentelijk discussie is ontstaan over de rechtvaardigheid van een grondprijs die gebaseerd is op vrije grondwaarde? En waar de Rotterdamse raad onlangs een andere keuze heeft gemaakt m.b.t. de conversieprijs die woningeigenaren aangeboden krijgen (40% korting)? Ziet het college kansen om ook Schiedamse erfpachters een verlaagd bod te doen? Zo nee, waarom niet?
  
  Voor het verkrijgen van een conversieaanbod betaalt elke aanvrager €200. Het CDA is van mening dat de kosten van een taxatie door een externe expert niet verhaald zou moeten worden op de aanvrager. Ook is het voor het CDA onduidelijk waarom deze kosten gemaakt zouden moeten worden; in het nieuwe beleid gebruikt de gemeente de door de RBG vastgestelde WOZ waarde en een zelfgekozen grondquota.
  
  Verder: uit de nieuwe Beleidsnota Erfpacht blijkt dat 80% van de aanvragers uiteindelijk niet komt tot het aankopen van de grond (pag. 13). Dit voelt voor het CDA als een onrechtvaardige praktijk waarbij woningeigenaren onnodig kosten maken.

• Wat is het standpunt van het college t.a.v. een transparanter systeem waarbij een erfpachter online en kosteloos inzicht kan krijgen in de conversieprijs van de grond?

[1] https://www.rijnmond.nl/nieuws/2125388/rotterdam-hakt-na-roerig-jaar-knoop-door-over-nieuw-erfpachtsysteem

[2] https://www.rijnmond.nl/nieuws/2101422/na-kritiek-op-hoge-erfpacht-komt-rotterdam-met-korting-voor-huiseigenaren