23 april 2026 2 minuten lezen

CDA bijdrage in het debat over het verslag van de verkenner

Dank u wel voorzitter,

En allereerst dank aan de verkenner voor het goede gesprek en voor haar analyse en conclusies. En het snelle beantwoorden van de vragen door de verkenner. Het CDA herkent zich in de analyse dat er enerzijds brede inhoudelijke overeenstemming is op de grote opgaven, voor zover het informatiedeel volledig was in dit deel van het proces, en anderzijds dat er spanning zit op de bestuurlijke verhoudingen, met name rond vertrouwen en samenwerking.

Voor het CDA begint de duiding van deze verkiezingen bij het gevoel dat bij veel inwoners leeft: het verlies van grip. Op hun leefomgeving, hun toekomst en soms ook op de overheid. Dat gevoel komt niet uit het niets, maar is voor veel inwoners verbonden met wat zij dagelijks zien en ervaren in hun leefomgeving. Voor een deel van de kiezers heeft dat zich ook politiek vertaald in deze verkiezingsuitslag.

Tegelijkertijd ligt daar ook onze opdracht. Want als die onvrede zich vertaalt in meer tegenstellingen, wantrouwen en zwart-witdenken, dan wordt het juist moeilijker om tot oplossingen te komen die werken voor Velsen. Ik weet het, hier heeft het CDA een radicaal standpunt, want die stijl van politiek is mede de worstel van het probleem.

Wij herkennen daarom ook de analyse van de verkenner dat het vraagstuk van vertrouwen centraal staat — zowel tussen partijen als richting de samenleving.

Voor het CDA betekent dit dat wij twee lijnen willen vasthouden in het vervolg:

Ten eerste inhoudelijk: het versterken van de sociale basis. Sterke wijken en gemeenschappen waarin mensen elkaar kennen en ondersteunen, zodat we problemen eerder signaleren en voorkomen in plaats van achteraf repareren. Dat is wat ons betreft de sleutel onder veel van de opgaven die zijn genoemd. En terecht dat n.a.v. vragen van de PvdA de verkenner toegeeft dat deze kernopgave genoemd had moeten worden.

Ten tweede bestuurlijk: Het CDA kiest voor een manier van samenwerken die gebaseerd is op vertrouwen, stabiliteit en verbinding. Een college moet niet alleen besluiten nemen, maar die ook gezamenlijk dragen — naar binnen én naar buiten.

Wij kunnen ons daarom goed vinden in de richting van een raadsakkoord en een beknopt raadsprogramma op hoofdlijnen of raadsopdracht richting een nieuw te vormen college, waarin we gezamenlijk richting geven aan de belangrijkste opgaven en recht doen aan de breedte van de raad.

Tegelijkertijd maken wij voor onszelf een duidelijke afweging als het gaat om deelname aan een college. Voor het CDA is deelname aan een college alleen mogelijk wanneer er sprake is van bestuurlijke betrouwbaarheid, onderling vertrouwen en een consistente, verbindende manier van opereren — zowel binnen als buiten het bestuur. En op basis van die afweging hebben wij de verkenner ook laten weten als CDA geen mogelijkheid te zien om in een college plaats te nemen met Forum voor Democratie.

Voorzitter, onze inzet is dus helder: een bestuur dat recht doet aan alle de signalen uit de samenleving, maar dat die signalen ook weet te vertalen naar werkbare, verbindende oplossingen. Niet door tegenstellingen te vergroten, maar door stap voor stap het vertrouwen te herstellen. Dat is de opdracht die wij als CDA zien — en zo willen wij dit proces ingaan. Daarbij kunnen wij het voorstel van de heer Smeets, om samen met elkaar een informateur te kiezen en een opdracht te formuleren voor deze informateur. Daar denken wij vanuit het CDA graag over mee.