Alge­me­ne beschou­win­gen CDA Zee­land: ​“Appel­bloe­sem en hoop voor de toe­komst”

Hoe mooi kan een Voorjaarsnota zijn? Bloeiende appelbomen op de cover. U begrijpt dat Rinus van ’t Westeinde een brede glimlach kreeg; en de hele CDA-fractie dit als een hoopvol beeld van de toekomst zag. Een nieuwe lente, een nieuw geluid. Dit schreef ik voordat deze week het kabinet viel. Stikstof, wonen, energie, de zorg, asiel – alles ligt weer maanden te wachten.

En daarom misschien des te meer de opdracht om het in onze eigen provincie wél op te pakken en goed door te gaan – waar het in onze mogelijkheid en verantwoordelijkheid ligt. We willen graag dat hoopvolle beeld van de appelbloesem vasthouden.

En dat zagen we ook in de inhoud van de Voorjaarsnota. In de mid-term review, in de voorstellen, en in de recente activiteiten rond 5 mei, zoals de Internationale Jongeren Vrijheidsconferentie in Middelburg. Maar liefst 200 jongeren uit 50 landen dachten daar na over 80 jaar vrijheid, over verzoening en vrede in een tijd van mondiale spanningen. Hun boodschap aan de wereldleiders is vervat in het Verdrag van Middelburg – in de geest van Franklin D. Roosevelt en zijn vier vrijheden.

Ook op 1 mei, tijdens de eerste vertoning van het docudrama Het Grote Offensief over de Slag om de Schelde, stond Zeeland opnieuw in het centrum van de aandacht. Zowel Jo-Annes de Bat als Mark Rutte benadrukten: vrijheid is niet vanzelfsprekend. Onze provincie heeft de verantwoordelijkheid om die vrijheid te koesteren én door te geven.

Wonen: tempo maken met slimme keuzes

De woningbouwopgave is groot en urgent. Eerdere CDA-moties voor versnellingstafels en ‘een straatje erbij’ zijn waardevolle instrumenten gebleken, maar het blijft een taai proces. Het CDA pleit nadrukkelijk voor versterking van bestaande steden en dorpen in plaats van het bouwen van nieuwe steden. Dit versterkt leefbaarheid, sociale samenhang én voorzieningen zoals scholen en supermarkten.

We dienen daarom een motie in om de versnellingstafels in Zeeland beter te positioneren, naar Brabants voorbeeld. Daarbij moet juist de kennis en kunde van projectontwikkelaars worden benut.

Economie: behoud van industrie en kansen voor innovatie

De CDA-fractie maakt zich al langer zorgen over de concurrentiekracht van onze industrie en de mogelijkheden om te verduurzamen. De ontwikkelingen in Brussel en Den Haag (zoals de Clean Industrial Deal en het Pakket voor Groene Groei) zijn waardevol, maar nog onvoldoende om het tij te keren.

Voor Zeeland is het van belang dat maatwerkafspraken met DOW, Yara en Zeeland Refinery worden gerealiseerd. Wij vragen het college hoe het ervoor staat, en wat nodig is om verduurzamingsopties wel mogelijk te maken.

Daarnaast zijn we blij met de voortgang op de Digitale Agenda, inclusief AI, en de vroege fase financiering voor innovatieve mkb’ers en starters. Zeeland heeft jong ICT-talent nodig, en nieuwe producten en diensten versterken onze regionale economie.

Landbouw en zoet water: ruimte voor perspectief

De stikstofproblematiek blijft zwaar drukken op de agrarische sector. Nu het kabinet demissionair is, vragen wij moed en daadkracht van het college. Wij willen dat Zeeland alles benut om ruimte te maken voor legalisering van PAS-melders en het verlenen van vergunningen, met inzet van slimme maatregelen zoals weidegang, eiwitverlaging en mestwaterinjectie.

Het CDA dient een motie in om het landbouwloket Zeeland structureel te versterken en tot centrale informatievoorziening te maken. Ook willen we structurele vergoedingen voor agrarisch natuurbeheer. Boeren moeten op vrijwillige basis, maar met zekerheid, kunnen bijdragen aan de doelen van het Natuurnetwerk.

Wat betreft zoet water blijft het CDA Zeeland aandringen op externe aanvoer, met een duidelijke rol voor de zoetwaterregisseur. Wij vragen om regelmatige rapportages en concrete stappen, ook in het licht van de klimaatverandering.

Sport, cultuur en leefbaarheid: investeren in welzijn

We zijn blij met de structurele ondersteuning voor cultuur. Wel vragen we aandacht voor de impact van bezuinigingen bij de ZB, en voor het publieksbereik, met name onder jongeren. Graag horen we van GS hoe het hiermee staat.

Voor sport vragen we eenzelfde benadering: maak ook het Zeeuws Sportakkoord structureel vanaf 2028. Sport en cultuur zijn van wezenlijk belang voor gemeenschappen, sociale samenhang en levensplezier.

Daarnaast willen we dat het leefbaarheidsfonds nog actiever onder de aandacht wordt gebracht bij Zeeuwen. Het CDA staat pal voor een provincie waarin mensen zich thuis voelen, kansen krijgen en gezamenlijk kunnen bouwen aan een hoopvolle toekomst.

Bekijk hier de spreektekst!