De poli­tie­ke week in onge­veer 500 woor­den (183)

Deze week was het jaarlijkse verantwoordingsdebat in de Kamer. Gemist? Grote kans van wel. Als ik er niet bij had gezeten had ik het waarschijnlijk ook gemist. En eigenlijk is dat heel gek want: 

Verantwoording afleggen is een van de belangrijkste taken van de overheid. Toch dreigt het soms een jaarlijkse exercitie te worden waarbij we vooral kijken of geld rechtmatig is uitgegeven, terwijl de vraag die mensen thuis bezighoudt een andere is namelijk wat heeft de samenleving ervan gemerkt

Als we verantwoording weer belangrijk willen maken, moeten we terug naar de bedoeling. Niet alleen verantwoorden hoeveel geld is besteed, maar vooral wat daarmee is bereikt. Zijn beloften nagekomen? Zijn problemen opgelost? Zijn mensen daadwerkelijk geholpen?

Dat vraagt om duidelijke doelen vooraf en eerlijke reflectie achteraf. Ook wanneer resultaten tegenvallen. Juist dan. Verantwoording is geen instrument om direct af te rekenen, maar om te leren, te verbeteren en verantwoordelijkheid te nemen.

Daarbij helpt het als we beter onderscheid maken tussen geld dat we vandaag consumeren en geld dat we investeren in morgen. Niet iedere euro heeft hetzelfde effect. Uitgaven aan het draaiend houden van de overheid zijn noodzakelijk, maar investeringen in bijvoorbeeld onderwijs, innovatie, infrastructuur en veiligheid versterken ons toekomstige verdienvermogen. Goede verantwoording laat daarom niet alleen zien wat is uitgegeven, maar ook of die investeringen daadwerkelijk zijn gerealiseerd en hebben bijgedragen aan de doelen die we onszelf hebben gesteld.

Uiteindelijk gaat verantwoording niet alleen over geld, maar over vertrouwen. De monitor brede welvaart laat zien dat voor het eerst mensen minder vertrouwen hebben in elkaar. En ja ook dat mogen wij ons aantrekken. 

Vertrouwen ontstaat wanneer mensen zien dat de overheid doet wat zij belooft, eerlijk is over wat niet lukt en bereid is daarvan te leren. Eigenlijk gaat het over iets heel normaals. Zeggen wat je doet, doen wat je zegt en uitleggen waarom als dat niet lukt. Vertrouwen kun je namelijk niet begroten maar moet je verdienen. 

Op naar een nieuwe week!