Hen­ri Bon­ten­bal: we moe­ten waar­ma­ken wat we heb­ben beloofd.

Voorzitter,

Afgelopen vrijdag hebben D66, VVD en het CDA het coalitieakkoord gepresenteerd.

Allereerst dank ik de informateur voor haar goede werk de afgelopen weken. Door een goede sfeer, zachte dwang en af en toe een dwingende blik hebben we in hoog tempo een akkoord kunnen sluiten.

Ook dank ik de fractievoorzitters en secondanten van D66 en VVD voor de constructieve gesprekken en ook Bureau Kabinetsformatie dat ons vakkundig ondersteund heeft.

De fractievoorzitters van de oppositiepartijen die bereid waren hun visie met ons te delen, wil ik ook danken voor de goede gesprekken die hebben plaatsgevonden. En wil ik mijn waardering uitspreken voor de maatschappelijke organisaties die met ons hebben gesproken.

Voorzitter,

Wat maakt een coalitieakkoord tot een goed coalitieakkoord?

Wanneer is het goed?

Voor de CDA-fractie is een coalitieakkoord goed als het beleid beschrijft dat nodig is om van Nederland een sterker land te maken.

Dat betekent dat we de problemen die er zijn, aanpakken.

Dat betekent dat we de problemen die we nu al zien aankomen, niet doorschuiven naar later.

Het betekent ook dat we de lasten die gepaard gaan met hervormingen, rechtvaardig verdelen.

De maatregelen die we nemen, moet Nederland sterker maken tegenover de bedreigingen die van buitenaf op ons afkomen en de dreigingen van binnenuit.

Ze moeten de samenleving en de solidariteit tussen mensen sterker maken.

Het beleid moet de economie toekomstbestendig maken, zodat we ook in de toekomst van een duurzame welvaart kunnen genieten.

En tot slot moet een coalitieakkoord passen bij de inzet van de partijen in de verkiezingscampagne. We moeten waarmaken wat we hebben beloofd.

Voorzitter,

In het coalitieakkoord schuiven we problemen niet vooruit, maar we pakken ze aan.

We verhogen de investeringen in defensie, om daardoor ons land weerbaar te maken tegen bedreigingen van buitenaf.

We investeren in een toekomstbestendige landbouw, geven boeren perspectief en halen Nederland van het stikstofslot.

We zetten de woningzoekende op één, investeren in woningbouw en gaan door met het schrappen van belemmerende regels.

We pakken het migratievraagstuk verder op, scherpen de asielwetten en -procedures aan en zetten we steviger in op de integratie van nieuwe Nederlanders.

Ook investeren we in een innovatieve, duurzame en productieve economie: we zetten een Nationale Investeringsinstelling op, we schrappen overbodige regels, we blijven inzetten op de energietransitie en we steken extra geld in onderzoek en regionale kennisclusters.

Juist om ook in de toekomst goede zorg te kunnen blijven leveren, voeren we een aantal hervormingen door. Naast goede en toegankelijke zorg zetten we in op gezond samenleven, door te investeren in preventie en sport.

Voorzitter,

Het CDA vindt het ook belangrijk dat we de samenleving zelf sterker maken. Daarom investeren we in gezinnen, door een verhoging van de kinderbijslag.

We stimuleren het verenigingsleven door knellende regels te schrappen, door te blijven investeren in de sportaccommodaties en door een Gemeenschapsfonds waarmee we belangrijke voorzieningen die onder druk staan, in stand houden.

We helpen gezinnen met de opvoeding door sociale media aan banden te leggen voor jongeren tot 15 jaar.

De Maatschappelijke Diensttijd blijft behouden en we zetten de eerste stappen op weg naar een selectieve opkomstplicht voor defensie.

We investeren in de regio door het stimuleren van regionale campussen, door lagere energiekosten voor de industrieclusters, voortzetting van het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid en investeringen in infrastructuur.

Voorzitter,

Dit coalitieakkoord is tot stand gekomen in het besef dat deze drie partijen geen meerderheid hebben in de Tweede Kamer.

We zullen een kabinet moeten samenstellen dat bereid en in staat is om in goed overleg met de Tweede en Eerste Kamer plannen vorm te geven en te realiseren.

In het coalitieakkoord staat ook nadrukkelijk dat het gesprek met de sociale partners en de samenwerking met medeoverheden cruciaal is. We gaan weer doen waar Nederland groot mee is geworden: samenwerking en overleg.

In het commentaar op het coalitieakkoord schreef NRC:

“Het is aan het kabinet-Jetten om ook de oppositie de komende vier jaar te overtuigen dat die koers de juiste is. Dat vraagt van Den Haag zelf om de ingesleten vechtcultuur een beetje los te laten. Onmogelijk? Veel kiezers zouden het van harte toejuichen.”

Vanuit mijn rol als fractievoorzitter zal ik me blijven inzetten om samen met anderen die andere politieke cultuur mee vorm te geven, want de samenleving vraagt dat van ons.