Maes: ​‘Een enquê­te invul­len voor Defen­sie, is dat te veel gevraagd?’

Opinie: ‘Een enquête invullen voor defensie, is dat te veel gevraagd?’

Elke 17-jarige ontvangt een enquête over werken bij defensie. En er zijn mogelijkheden genoeg. Invullen van de enquête wordt verplicht. Plichten zijn niet altijd leuk, maar wel nodig voor het land, stelt Maes van Lanschot.

Maes van Lanschot is Tweede Kamerlid voor het CDA.

Er is iets hoopgevends aan de hand in Nederland. Veel jongeren willen zich inzetten voor onze veiligheid. Logisch, want je verdedigt onze vrijheid en ontwikkelt leiderschap, doorzettingsvermogen en vindingrijkheid.En het is ook hard nodig. Om de Russische dreiging af te schrikken, moeten we onze krijgsmacht de komende jaren flink versterken. Inmiddels moet defensie alle zeilen bijzetten om de instroom aan te kunnen. In 2025 zijn er meer dan vijfduizend militairen ingestroomd.

Daar mogen we trots op zijn. Iedere 17-jarige ontvangt tegenwoordig een enquête over werken bij defensie. Hiermee ontdek je welke kansen er zijn. Want bij defensie hoef je echt niet altijd met een wapen in de hand te staan. Je kunt er aan de slag als cyberspecialist of monteur, of werken in de logistiek of medische zorg. Van het beschermen van onze digitale infrastructuur tot het onderhouden van materieel: er zijn heel veel manieren om bij te dragen aan de veiligheid van Nederland.

Juist die mogelijkheden zijn vaak nog onbekend. Waarom wordt het invullen van die enquête binnenkort verplicht? De meeste jongeren kunnen wel een duwtje in de rug gebruiken. De meeste volwassenen zullen dat herkennen uit hun eigen jeugd. Richting 2030 hebben we jaarlijks zo’n tienduizend militairen nodig. Dat klinkt als veel, maar is in de praktijk een op de twintig leerlingen per eindexamenklas.

"Wie minder met defensie heeft, kan zijn talenten op een andere manier inzetten"

Die aantallen moeten we kunnen halen met gemotiveerde jongeren. Het is ook logisch om van vrijwilligheid uit te gaan: jongeren die minder met defensie hebben, kunnen hun talenten op andere plekken inzetten. Denk aan taalles geven via de maatschappelijke diensttijd. Als burgerreservist kun je jouw buurt helpen tijdens de eerste 72 uur in een crisissituatie. Maar wat als de dreiging toeneemt en er toch meer militairen nodig zijn?

Dan moeten we snel kunnen opschalen. Weinig mensen weten dat we in Nederland nog altijd een dienstplicht hebben, waarvan alleen de opkomstplicht sinds 1997 is uitgesteld. Als we die opkomstplicht weer zouden invoeren, zitten we met een systeem dat nauwelijks ruimte biedt om geleidelijke stappen te zetten.

Het is dan in feite: alle 17- tot 45-jarigen optrommelen of niemand. Daarom maakt het kabinet een plan waarbij we, afhankelijk van de veiligheidssituatie, steeds een stap verder kunnen gaan. Van een verplichte enquête tot een gesprek, een keuring of, als uiterste stap, daadwerkelijk in dienst treden. Zowel bij het invullen van de enquête als bij andere verplichtingen is een stok achter de deur belangrijk.

Die moet redelijk zijn en passen bij het dreigingsniveau. We vinden het heel normaal dat jongeren naar school gaan, dat we een zorgverzekering afsluiten en belasting betalen. Plichten die niet altijd leuk zijn, maar wel nodig zijn om ons land draaiende te houden. Is het dan te veel gevraagd om een enquête in te vullen over wat jij voor de veiligheid van Nederland kunt betekenen?